Εάν χωρίς εξομολόγηση και την επακόλουθη μετάνοια ούτε τα θεία λόγια είναι κάποιος άξιος να υποδεχθεί, πώς χωρίς να καθαρισθεί προηγουμένως από τα αμαρτήματά του με την εξομολόγηση και την ανάλογη μετάνοια θα δεχθεί μέσα του αίμα και σώμα Χριστού; Γι’ αυτό και ο μέγας Παύλος τονίζει και παραγγέλλει: «δοκιμαζέτω έκαστος εαυτόν και ούτως εκ του άρτου εσθιέτω και εκ του ποτηρίου πινέτω· ο γαρ εσθίων και πίνων αναξίως κρίμα εαυτώ εσθίει και πίνει, μη διακρίνων το σώμα του Κυρίου», δηλαδή δεν αντιλαμβάνεται ότι το σώμα αυτό που είναι εκτός αμαρτίας δεν θα δεχθεί να κατοικήσει σε σώμα καταχρεωμένο με αμαρτίες.
Διότι, εάν δεν είναι δυνατόν να σηκώσει κάποιος τα χέρια του προς τον Χριστό και να προσευχηθεί, χωρίς να τα έχει καθαρά από αμαρτία και χωρίς να έχει αποβάλει κάθε μίσος και τους λογισμούς που το ακολουθούν –και αυτό το δείχνει πάλι ο Παύλος λέοντας: «βούλομαι εν παντί τόπω εύχεσθαι υμάς, αίροντες οσίους χείρας χωρίς οργής και διαλογισμών»–, και εάν δεν έχουμε παρρησία προς τον Θεό επειδή μας λείπει η ακατάκριτη συνείδηση –όπως λέει ο αγαπημένος του Χριστού Ιωάννης ο Θεολόγος: «εάν η καρδία ημών μη καταγινώσκη ημών, παρρησίαν έχομεν προς τον Θεόν»–, πώς τότε θα πάρουμε μέσα μας τον Θεό και θα γίνουμε σύσσωμοι με Αυτόν, χωρίς να αποθέσουμε προηγουμένως τις αμαρτίες μας με την εξομολόγηση και χωρίς να καθαρίσουμε τον ρύπο που δημιουργήθηκε από αυτές στην ψυχή με ελεημοσύνη, αγνεία και εγκράτεια, με προσευχή και κατάνυξη και με τα άλλα έργα της μετανοίας;
Ή μήπως νομίζεις ότι το μεν δώρο σου δεν το δέχεται ο Θεός, αν δεν είσαι και εσύ καθαρός και το δώρο σου –(και το ένα μεν το έδειξε δια του Κάιν, όταν εξ αρχής δεν δέχθηκε τα δώρα του αλλά του είπε: «ουκ, αν ορθώς προσενέγκης, ορθώς δε μη διέλης», το δε άλλο το έδειξε όταν με τον παλαιό (μωσαϊκό) νόμο απαγόρευσε να προσφέρεται στον οίκο του Θεού ο μισθός πόρνης και ύστερα με το Ευαγγέλιο είπε: «ύπαγε πρώτον διαλλάγηθι τω αδελφώ σου, και τότε προσελθών πρόσφερε το δώρον σου»)– ενώ θα σου δώσει την μεγάλη Του δωρεά, το σώμα Του, προτού καθαρισθείς με την εξομολόγηση και την μετάνοια; Τι λες; Ούτε τα δικαιώματά Του θέλει ο Θεός να προφέρονται από ακάθαρτο στόμα: «Τω γαρ αμαρτωλώ είπεν ο Θεός», λέγει, « ίνα τι συ εκδιηγεί τα δικαιώματά μου και αναλαμβάνεις την διαθήκην μου δια στόματός σου;». Λοιπόν, την διαθήκη Του δεν επιτρέπει ο θεός να πιάσεις με ακάθαρτο στόμα, και θα δώσει το σώμα Του σε τέτοιο στόμα;
![]()
Γι’ αυτό, αδελφοί, ας καθαρισθούμε πρώτα στο σώμα και στο στόμα και στην διάνοια, και ας προσέλθουμε με αγαθή και καθαρή συνείδηση. Διότι, εάν οι χαλκείς και οι χρυσοχόοι που χύνουν χρυσό ή άργυρο ή κάτι τέτοιο γύρω από τον χαλκό και σκοπεύουν με το γάνωμα να το ομορφύνουν, προηγουμένως ξύνουν και καθαρίζουν κάθε βρωμιά, πόσο μάλλον εμείς που πρόκειται να χρυσωθούμε, ή μάλλον να θεωθούμε, πρέπει να καθαρίζουμε προηγουμένως τον εαυτό μας από κάθε μολυσμό σαρκός και πνεύματος; Δεν λαμπρυνόμαστε, άλλωστε, μόνο επιφανειακά, όπως ο γανωμένος χαλκός, αλλά και ολόκληροι εσωτερικά. Ώστε λοιπόν ας προσέλθουμε (στην θεία κοινωνία), αφού προηγουμένως έχουμε αποπλύνει και τις κηλίδες που βρίσκονται στο βάθος της ψυχής.
Αν όμως πλησιάσουμε με ακάθαρτη συνείδηση, χωρίς να έχουμε με την εξομολόγηση επιτύχει την συγχώρηση από αυτόν που έχει την εξουσία να λύνει και να δένει τις αμαρτίες, πριν επιστρέψουμε στον Θεό, πριν διορθωθούμε σύμφωνα με τον κανόνα της ευσεβείας, οπωσδήποτε θα προσέλθουμε εις κατάκρισή μας και αιώνια κόλαση, επειδή θα έχουμε αποδιώξει και την ευσπλαχνία του Θεού και την προς εμάς ανοχή Του. «Επειδή κατεπάτησες», λέγει, «τον Υιό του Θεού και εθεώρησες ακάθαρτο το αίμα της διαθήκης και περιφρόνησες την Χάρη του Πνεύματος». Διότι, αυτός που έσχισε την βασιλική αλουργίδα και αυτός που την έχωσε στον βόρβορο θα υποστούν οπωσδήποτε την ίδια καταδίκη. Επίσης το ίδιο κακό κάμνουν και αυτός που έχυσε ένα άρωμα στον βόρβορο και αυτός που το έβαλε σε βρωμερό σκεύος. Βέβαια, τίποτα δεν παθαίνει το Θείο δώρο, αφού είναι απαθές, αλλά φεύγει αοράτως από μας. Άλλωστε, κανείς δεν βάζει μύρο σε σαπρό δοχείο. Και αν το μύρο είναι φθαρτό και έπαθε κάτι με την αχρείωσή του, γι’ αυτή την βεβήλωση θα τιμωρηθεί εκείνος που αναξίως το προσέφερε.
![]()
Ας καταστήσουμε λοιπόν τους εαυτούς μας αξίους με την μετάνοια, ή καλύτερα ας τους προσφέρουμε με τα έργα της μετανοίας σ’ Αυτόν που μπορεί να κάνει αξίους από αναξίους. Και έτσι με ελπίδα και πίστη ακαταίσχυντη ας πλησιάσουμε (στην θεία μετάληψη) βλέποντας όχι αυτό που φαίνεται, αλλά αυτά που δεν φαίνονται. Διότι ο άρτος είναι σαν καταπέτασμα που μέσα κρύβει την θεότητα. Και θέλοντας αυτό να δείξει ο θείος Παύλος έλεγε, ότι «μας εγκαινίασε νέα και ζώσα οδό δια του καταπετάσματος, δηλαδή της σαρκός του», και δι’ αυτής το πολίτευμά μας ανάγεται στους ουρανούς –διότι εκεί είναι αυτός ο άρτος–, και εισερχόμεθα στα όντως άγια των αγίων, όταν προσφέρουμε με καθαρότητα το σώμα του Χριστού.
«Προσερχώμεθα ουν, αδελφοί, μετά αληθινής καρδίας εν πληροφορία πίστεως».
Από το περιοδικό “Ο ΟΣΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ”, Έκδ. Ι. Μ. Οσίου Γρηγορίου Αγίου Όρους, τ. 23 (1998), σελ. 7 (απόσπασμα από το άρθρο: ΛΟΓΟΣ ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΚΑΙ ΦΡΙΚΤΩΝ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΜΥΣΤΗΡΙΩΝ).