Εάν, αγαπητοί μου, ανοίξουμε το Λευϊτικό της Παλαιάς Διαθήκης, θα δούμε πώς οι Ισραηλίτες λάτρευαν το Θεό, τι θυσίες έπρεπε να προφέρουν στο θυσιαστήριό τους. Θυσίαζαν απαρχές καρπών και ζώα που τα έσφαζαν (περιστέρια, τρυγόνια, πρόβατα, ερίφια, βόδια), και τα έκαιγαν στη φωτιά οι ιερείς. Μία λοιπόν απ’ τις θυσίες τους ήταν και τα ολοκαυτώματα.

Τι θα πει ολοκαύτωμα; Είναι η θυσία που το ζώο καιγόταν ολόκληρο πάνω στο θυσιαστήριο. Τη φωτιά βέβαια την άναβαν οι ιερείς. Υπήρξαν όμως και έκτακτες περιπτώσεις που τη φωτιά την άναψε ο ίδιος ο Θεός· ήταν πυρ εξ ουρανού. Αυτό έγινε π.χ. στη θυσία του προφήτη Ηλία, που «έπεσε πυρ παρά Κυρίου εκ του ουρανού και κατέφαγε τα ολοκαυτώματα και τας σχίδακας (= τα ξύλα)…, και τους λίθους και τον χουν εξέλειξε (= έγλειψε) το πυρ» (Γ’ Βασ. 18:38).

Εάν, αγαπητοί μου, λάβουμε υπ’ όψιν ότι όσα όριζε η Παλαιά Διαθήκη ήταν σύμβολα, σκιές και εικόνες πραγμάτων της Καινής Διαθήκης, τότε τι σημαίνει το ολοκαύτωμα;

• Είναι πρώτα σύμβολο εκείνου που εκφράζει η πρώτη εντολή· «Αγαπήσεις Κύριον τον Θεόν σου εξ όλης της καρδίας σου και εξ όλης της ψυχής σου και εξ όλης της δυνάμεώς σου» (Δευτ. 6:5).

Αλλά ποιος αγάπησε το Θεό με όλη την ύπαρξή του; Ένας μόνο, ο Υιός της Παρθένου, ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός. Η υπακοή και η αφοσίωσή του στον ουράνιο Πατέρα ήταν πλήρης, ολοκληρωτική, τελεία. Αυτή την προσφορά της καρδιάς ζητούσε ο Θεός παραπάνω από τις υλικές θυσίες. «Ει ηθέλησας θυσίαν», λέει ο Δαβίδ, «έδωκα αν· ολοκαυτώματα ουκ ευδοκήσεις. Θυσία τω Θεώ πνεύμα συντετριμμένον, καρδίαν συντετριμμένην και τεταπεινωμένην ο Θεός ουκ εξουδενώσει» (Ψαλμ. 50:18-19). Και ο προφήτης Ωσηέ λέει· «Έλεος θέλω και ου θυσίαν, και επίγνωσιν Θεού ή ολοκαυτώματα» (Ωσ. 6:6). Και ο Ησαΐας λέει· «Τι μοι πλήθος των θυσιών υμών; λέγει Κύριος· πλήρης ειμί ολοκαυτωμάτων κριών, και στέαρ αρνών και αίμα ταύρων και τράγων ου βούλομαι» (Ησ. 1:11).

Εύκολο ήταν για έναν Ισραηλίτη και μάλιστα πλούσιο να προσφέρει ζώα ως ολοκαύτωμα· το δύσκολο ήταν να θυσιάσει τον εαυτό του, τον παλαιό εαυτό του, τις κακίες και τα πάθη του!

• Το ολοκαύτωμα λοιπόν, ως θυσία του αρχαίου κόσμου, ήταν προπαντός η σκιά της μεγάλης, μοναδικής, της αληθινής θυσίας που προσέφερε ο Χριστός. Ο σταυρός ήταν το θυσιαστήριο.

Στους Ιουδαίους ήταν άλλος ο θύτης και άλλο το θύμα· στο Γολγοθά ο Χριστός είναι ο ίδιος θύτης και θύμα, θυσίασε εκουσίως τον εαυτό του «υπέρ της του κόσμου ζωής και σωτηρίας» (Λειτ. Μ. Βασ. καθαγ.). Ενώ μπορούσε ν’ αποφύγει το σταυρό, βάδισε σ’ αυτόν με προθυμία. Η θυσία του, εν αντιθέσει με τις θυσίες των ζώων που τα ‘σερναν άβουλα στη σφαγή, είναι εκουσία.

Και οι μεν θυσίες της Παλαιάς Διαθήκης δεν είχαν δύναμη να εξαλείψουν αμαρτία· διατηρούσαν μόνο τη συνείδηση της αμαρτωλότητος και τον πόθο της λυτρώσεως. Η θυσία όμως του Χριστού εξαλείφει τις αμαρτίες όχι λίγων θνητών αλλά όλου του κόσμου, όσων λούζονται στο αίμα του εσφαγμένου Αρνίου και ντύνονται τις λαμπρές στολές της χάριτος (βλ. Απ. 5:6,12· 13:8· 7:9,14).

Αλλοίμονο αν έλειπε η θυσία του Χριστού! Ποτάμια από αίμα ζώων δεν μπορούσαν να σβήσουν ούτε τον σπινθήρα ενός μικρού αμαρτήματος, ενώ τώρα μία σταλαγματιά από το αίμα του Χριστού φτάνει για να σβήσει βουνά φλεγόμενα, όλη την πυρκαϊά της αμαρτίας που άναψε ο σατανάς. Αυτό διακηρύττει η Καινή Διαθήκη· «αδύνατον αίμα ταύρων και τράγων αφαιρείν αμαρτίας. Διό εισερχόμενος εις τον κόσμον λέγει· Θυσίαν και προσφοράν ουκ ηθέλησας, σώμα δε κατηρτίσω μοι· ολοκαυτώματα και περί αμαρτίας ουκ ηυδόκησας» (Εβρ. 10,4-6· βλ. Ψαλμ. 39:7).

Το αληθινό ολοκαύτωμα είναι ο Εσταυρωμένος. Ολόκληρο τον εαυτό του από τελεία αγάπη «προσάξας ως προσφοράν Πατρί τω ιδίω» (ακολ. θ. Μεταλ. Χ), εξακολουθεί να τον προσφέρει και στο μυστήριο της θείας ευχαριστίας.

Επάνω τώρα στο ίχνη του Χριστού βάδισαν, αγαπητοί μου, και οι Δώδεκα απόστολοι. Αυτοί είναι τα ιερά σφάγια, τα ολοκαυτώματα.

Οι απόστολοι δεν γεννήθηκαν από βράχο, δεν ζούσαν μακριά απ’ τον κόσμο, αμέτοχοι των αγαθών της κοινωνίας· και γονείς είχαν, και αδέρφια, και συγγενείς, και φίλους, και γυναίκα και παιδιά· μερικοί όπως ο Πέτρος, και σπίτια, και επαγγέλματα. Με όλα αυτά ήταν δεμένοι. Τι λοιπόν; να τ’ αφήσουν και ν’ ακολουθήσουν τον φτωχό Ναζωραίο, που δεν «είχε πού την κεφαλήν κλίνη» (Ματθ. 8:20, Λουκ. 9:58), και φτωχοί όπως αυτός να ριχτούν στη μεγάλη περιπέτεια του κηρύγματος, ενός κηρύγματος που θα ερχόταν σε αντίθεση με εσφαλμένες αντιλήψεις και πλάνες, με πάθη και κακίες ριζωμένες βαθιά και, ασθενείς κι αδύνατοι αυτοί, ν’ ανοίξουν μέτωπο όχι με ένα ή δύο εχθρούς αλλά μ’ ολόκληρο τον κόσμο; Χρειαζόταν πίστη στον Κύριο, μεγάλη αυταπάρνηση. Έπρεπε να τα θυσιάσουν όλα για Εκείνον, να μην κρατήσουν τίποτα για τον εαυτό τους, να ’ναι κάθε στιγμή έτοιμοι για μαρτύριο, για σταυρό. ’Έπρεπε δηλαδή να γίνουν ολοκαυτώματα όπως ο Κύριός τους. Και έγιναν.

Στην πρόκληση του Κυρίου «Ακολούθει μοι» (Ματθ. 9:9, Μάρκ. 2:14 κ.α.) άφησαν το πάντα και ακολούθησαν. Είχαν ατέλειες και αδυναμίες, το ομολογούν οι ίδιοι· όταν όμως την Πεντηκοστή κατήλθε το Πνεύμα το άγιο, κάθε τι το χοϊκό και ιδιοτελές κατακάηκε. Η απόφασή τους ήταν πλέον ακλόνητη. Όλα τα θυσίασαν στο βωμό της αγάπης του Χριστού. Η ζωή τους ήταν μια καθημερινή θυσία, προφορά ολοκαυτώματος όπως εκείνη που προσέφερε πρωί και βράδυ ο παλαιός Ισραήλ. Ο κορυφαίος Παύλος επαναλαμβάνει το ψαλμικό «Ένεκά σου (Χριστέ) θανατούμεθα όλην την ημέραν· ελογίσθημεν ως πρόβατα σφαγής» (Ψαλμ. 43:23). αλλ’ εν τούτοις πάσιν υπερνικώμεν διά του αγαπήσαντος ημάς. πέπεισμαι γαρ ότι ούτε θάνατος ούτε ζωή ούτε άγγελοι ούτε αρχαί ούτε δυνάμεις ούτε ενεστώτα ούτε μέλλοντα ούτε ύψωμα ούτε βάθος ούτε τις κτίσις ετέρα δυνήσεται ημάς χωρίσαι από της αγάπης του Θεού της εν Χριστώ Ιησού τω Κυρίω ημών» (Ρωμ. 8:36-39).

Θαυμάζουμε, αδελφοί μου, τους αποστόλους και τους αξίους διαδόχους τους, ποιμένες, διδασκάλους, ομολογητές και μάρτυρες, για τις θυσίες, για τα ολοκαυτώματά τους· αντί της κοσμικής χαράς προτίμησαν να συγκακουχούνται «τω λαώ του Θεού ή πρόσκαιρον έχειν αμαρτίας απόλαυσιν» (Εβρ. 11:25). Αλλ’ εάν ρίξουμε τώρα ένα βλέμμα στη δική μας εποχή, θα δούμε το πνεύμα της αυτοθυσίας να βασιλεύει στις ψυχές των Χριστιανών; Υπάρχει τώρα προσφορά ολοκληρωτική στο βωμό του Εσταυρωμένου, θυσίες και ολοκαυτώματα;

Ναι, υπάρχουν θυσίες και ολοκαυτώματα υπέρ πατρίδος, επιστήμης, παιδιών, συγγενών, ακόμη και αμαρτωλών δεσμών (πορνείας, μοιχείας…), ή ευτελών συνηθειών (αθλητισμού, τυχερών παιχνιδιών, ουσιών…). Μα σ’ αυτές καίει φωτιά γήινη ή φλόγες αμαρτωλής αγάπης. Πού είναι η ουράνια φωτιά; Σήμερα πολλοί νομίζουν ότι εξοφλούν το χρέος στο Χριστό με πολύ μικρές πράξεις· ένα κερί ή λιβάνισμα, μια τυπική προσευχή, ένα προσκύνημα – μάλλον τουριστικό ταξίδι… Πόσο πλανώνται! Φανταστείτε έναν Ισραηλίτη πού, αντί να προφέρει θυσία ολόκληρο το ζώο, θα έκοβε και θα έριχνε στη φωτιά ένα αυτί ή μερικές τρίχες του. Κάτι παρόμοιο κάνουμε κ’ εμείς· αντί να προφέρουμε στον Κύριο τους εαυτούς μας ολοκαύτωμα, εμείς κρατούμε δικό μας ό,τι είναι πολύτιμο, και σ’ εκείνον δίνουμε ό,τι είναι τιποτένιο. Ο Χριστιανισμός δεν μας στοιχίζει!

Η φιλαυτία τυφλώνει, δεν βλέπει ότι η ευτυχία βρίσκεται στην πλήρη αγάπη στο Θεό.

Ω Κύριε, Θεέ των αποστόλων και των πατέρων! η φωνή σου μας καλεί σε θυσία ολοκληρωτική. Ο κόσμος δεν ξυπνάει από το λήθαργό του αν δεν δει παραδείγματα αυτοθυσιαστικής αγάπης. Την αυτοκρατορία του Ναβουχοδονόσορα συγκλόνισαν οι Τρείς Παίδες, που μέσα στην κάμινο προσεύχονταν· «Δέσποτα, …εν ψυχή συντετριμμένη και πνεύματι ταπεινώσεως προσδεχθείημεν ως εν ολοκαυτώμασι κριών και ταύρων και ως εν μυριάσιν αρνών πιόνων, ούτως γενέσθω η θυσία ημών ενώπιόν σου σήμερον…» (Δαν. 3 προσ. 13-16). Την αυτοκρατορία της Ρώμης των Νερώνων και Καλιγούλων συγκλόνισε η αυταπάρνηση και θυσία των αποστόλων και των πρώτων Χριστιανών. Σήμερα; Νεκρά – σβησμένα είναι τα θυσιαστήρια των καρδιών μας. Στείλε μας τη φωτιά του ουρανού, άναψέ μας τη φλόγα του θείου έρωτος, για να καταφάει ό,τι χοϊκό αμαρτωλό και φιλήδονο υπάρχει, ώστε όλη η ζωή μας να ’ναι μία διαρκής προφορά θυσίας, να γίνει ολοκαύτωμα!

Από το φυλλάδιο ΚΥΡΙΑΚΗ, αριθμός 2103, 30 Ιουνίου 2018, Φλώρινα

Περιληπτική μεταφορά στην σήμερα ομιλουμένη γλώσσα άρθρου που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Σταυρός» (τ. 64, Ιούνιος 1966, σσ. 81-84) 9-5-2018.

Ολοκαύτωμα

The post Ολοκαύτωμα appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Είναι να απορή, πράγματι, κανείς πώς μπόρεσε μια δράκα απλών και ανίσχυρων, «αμόρφωτων» ανθρώπων να αντιμετωπίση πολυπληθέστερους και μάλιστα μεγάλους και τρανούς άρχοντες και βασιλείς. Πώς κατάφεραν, επίσης, μέσα σε αντικειμενικά δύσκολες και αντίξοες συνθήκες, όχι μόνον να διατηρήσουν οι ίδιοι την πίστη και την αγνότητά των αλλά να οδηγήσουν και άλλους στον ορθό δρόμο!

Υπήρξαν αληθινά αξιοθαύμαστοι οι «θεοφεγγείς» αυτοί «κήρυκες», διότι η αποστολή των δεν ήταν ούτε εύκολη, ούτε μονοδιάστατη, αλλά πολύπλευρη – πνευματική, μορφωτική και κοινωνική.

Από την μια, οι Απόστολοι, ακολουθώντας την προτροπή του Κυρίου «πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τα έθνη, διδάσκοντες αυτούς τηρείν πάντα όσα ενετειλάμην υμίν» (Ματθ. 22:19), καλούνταν να σκορπίσουν το μήνυμα του Λόγου σε όλους τους ανθρώπους («πάντα τα έθνη») και, παράλληλα, να κηρύξουν όλη την αλήθεια. Πώς να διδάξουν, όμως, ανθρώπους που μέχρι τότε ζούσαν μέσα στην πλάνη της πολυθεΐας και στο σκότος των ειδώλων ότι ο Θεός είναι ένας, «ουκ εν χειροποιήτοις ναοίς κατοικεί, ουδέ υπό χειρών ανθρώπων θεραπεύεται;» (Πραξ. 17:24-25). Πώς να διαφυλάξουν, εξ άλλου, «το πλήρωμα της αληθείας» που κινδύνευε πάντοτε να αλλοιωθή από ψευδαδέλφους και ψευδοπροφήτες (Ματθ. 7:15); Πώς αλλοιώς παρά με την δύναμη του Θεού και με την ενίσχυση του Αγίου Πνεύματος!

Και δεν ήταν μόνον η πνευματική αποστολή. Οι ίδιοι οι Απόστολοι καλούνται να διάγουν έναν ηθικό και αγιασμένο βίο μέσα σε έναν κόσμο διεφθαρμένο και απάνθρωπο, ζώντες ως «πρόβατα εν μέσω λύκων» (Ματθ. ι’ 16). Και όμως καταφέρνουν να πετύχουν και στην δεύτερη αυτήν αποστολή, να μην επηρεάζωνται δηλαδή από την γύρω εχθρότητα και κακία, αλλά να παραμένουν «φρόνιμοι ως οι όφεις και ακέραιοι ως αι περιστεραί» (ο.π.).

Δυσκολότερη, όμως, υπήρξε η τρίτη αποστολή, η εφαρμογή στην πράξη του μηνύματος της αληθείας. Και εδώ, όμως, αναδείχθηκαν πραγματικά μεγάλοι οι Απόστολοι. Εναρμόνισαν, πρωτίστως, οι ίδιοι την ζωή των με τα λόγια –τον λόγο– του Θεού και με τα έργα της αγάπης, γινόμενοι με την σειρά των υπόδειγμα βίου και για άλλους ανθρώπους, κατά την προτροπή του αποστόλου Παύλου: «Μιμηταί μου γίγνεσθε, καθώς καγώ Χριστού» (Α’ Κορ. 11:1). Πώς να ζητήση κάποιος από τον συνάνθρωπό του να κάνη εκείνο το οποίο ο ίδιος πρώτα δεν εφαρμόζει;

Οι Απόστολοι, λοιπόν, τήρησαν την ορθή πίστη, έζησαν αληθινή εν Χριστώ ζωή και έγιναν πολίτες της δίκαιης και αγαπητικής Του πολιτείας, αυτής που ο ίδιος ο Χριστός δια του Σταυρού Του ίδρυσε στην γη, «της επωνύμου Του καινής πολιτείας», και της οποίας μέλη είμαστε όλοι οι άνθρωποι, αρκεί να το θελήσωμε, αρκεί δηλαδή να ζήσωμε και εμείς με βάση τις αρχές της ορθοδοξίας, της ορθοζωΐας και της ορθοπολιτείας.

Μέσα από τις Πράξεις των Αποστόλων (Β’ και Δ’ κεφάλαιο) πληροφορούμαστε για την ζωή των πρώτων Χριστιανών στις κοινότητες της αγάπης. Παρατηρούμε, λοιπόν, ότι η ομοψυχία των, μέσα στην κοινότητα, δεν περιοριζόταν μόνον σε θέματα πνευματικής ή μορφωτικής φύσεως, αλλά επεκτεινόταν και στα οικονομικά ζητήματα, όπου υπήρχε δικαιοσύνη και τιμιότητα, ώστε να καλύπτωνται οι ανάγκες όλων των αδελφών, «καθότι αν τις χρείαν είχε» (Πραξ. 4:35). Για να εξυπηρετηθή, μάλιστα, αυτό το κοινό έργο, επειδή οι ανάγκες συνεχώς αυξάνονταν, η κοινότητα στο σύνολό της –και όχι μόνον οι Απόστολοι– εξέλεξε τους διακόνους, για να βοηθούν τους Αποστόλους στον τομέα της κοινωνικής προσφοράς.

Οι Απόστολοι, επομένως, με βάση την δική των κοινότητα με τον Χριστό, θεμελίωσαν, στην συνέχεια, τις αποστολικές κοινότητες, όπου μετέφεραν το μήνυμα της αγάπης, και στις οποίες προέτρεπαν τους νέους πολίτες να ζουν με ορθή πίστη, αληθινή ζωή και δίκαιη και ειρηνική πολιτεία. Υπήρξε, μάλιστα, εσωτερικός σύνδεσμος μεταξύ των διαφόρων κοινοτήτων και αλληλοστήριξη, όπως έγινε για παράδειγμα εκ μέρους των άλλων κοινοτήτων προς στους εμπερίστατους αδελφούς της κοινότητος των Ιεροσολύμων (Β’ Κορ. 8:14, Γαλ. 2:10, κ.α.).

Δυστυχώς, η εσωτερική αυτή αυτονομία και το πνεύμα της αλληλεγγύης που χαρακτήριζε τις πρώτες αυτές κοινότητες δεν διατηρήθηκε στους επόμενους χρόνους για πολλούς λόγους, που αποτελούν θέμα ξεχωριστής μελέτης.

Σημασία έχει, πάντως, ότι οι Απόστολοι στήριξαν τα θεμέλια των κοινοτήτων αυτών, που υπήρξαν αληθινές κυψέλες χριστιανικής ζωής και πολιτείας, πάνω στον ακρογωνιαίο λίθο, τον Χριστό, με τον Οποίον παρέμεναν διαρκώς ενωμένοι, παρά την διασπορά των σ’ όλο τον τότε γνωστό κόσμο. Εξ άλλου, δεν κήρυτταν δικές των αλήθειες, αλλά την μοναδική Αλήθεια, που είναι πρόσωπο, ο Χριστός: «Εγώ ειμί η οδός, η αλήθεια και η ζωή» (Ιω. 14:6). Πέτυχαν, έτσι, στην τριπλή αυτήν αποστολή των, της πνευματικής διαφωτίσεως, της μορφωτικής καλλιέργειας και της κοινωνικής διακονίας, χάρη στην ενότητα με τον Λόγο του Θεού, στην μεταξύ των ενότητα και συνεργασία, και φυσικά χάρη στην συνέργεια του Αγίου Πνεύματος που κατηύθυνε κάθε των βήμα.

Έχομε, επομένως, χρέος και εμείς, οι σημερινοί χριστιανοί, οι βαπτισμένοι στο όνομα της Αγίας Τριάδος και φωτισμένοι από την χάρη του Αγίου Πνεύματος, να βαδίζωμε στα χνάρια των Αποστόλων, γινόμενοι με την σειρά μας μικροί απόστολοι, που σημαίνει να μένωμε πιστοί στην αλήθεια της «Μίας, Αγίας και Καθολικής Εκκλησίας» και να αποτελούμε, με την γνήσια χριστιανική ζωή μας και την δίκαιη και συνεργατική μας πολιτεία, φωτεινά παραδείγματα και για άλλους ανθρώπους, «όπως ίδωσιν ημών τα καλά έργα και δοξάσωσιν τον Πατέρα ημών τον εν τοις ουρανοίς» (Ματθ. 5:16).

Έτσι και μόνον έτσι θα τιμήσωμε πραγματικά τους Αποστόλους, που μας καλούν, δια στόματος του κορυφαίου των, Αποστόλου Παύλου, να γίνωμε μιμητές των στα έργα και όχι μόνον στα λόγια (Α’ Κορ. 11:1), προς όφελος και σωτηρία ημών των ιδίων και πάντων των ανθρώπων. Γένοιτο!

Σοφία Μπεκρή

«Μιμητές μας γίνεστε!»

The post «Μιμητές μας γίνεστε!» appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Εκατόνταρχος ήταν. Αξιωματικός του ρωμαϊκού στρατού κατοχής. Το μόνο που θα περίμενε κανείς γι’ αυτόν θα ήταν η σκληρότητα και η αναλγησία. Ειδωλολάτρης από καταγωγή και στρατιωτικός, θα έπρεπε να είναι ξένος προς την πίστη, την καλοσύνη ή την πραότητα. Αυτό θα σκεφτόταν καθένας. Εντούτοις, άλλος παρουσιάζεται μέσα στα γεγονότα που μας περιγράφει η ευαγγελική περικοπή. Με πίστη βαθιά και θερμή, με καρδιά γεμάτη αγάπη, με πόνο, με ταπείνωση, ανιδιοτέλεια. Ενώ εκείνοι προς τους οποίους απευθύνεται ο Κύριος δυσπιστούν ή συνηθίζουν τις δωρεές Του, αυτός εμπιστεύεται απόλυτα σ’ Αυτόν τον πόνο του. Ενώ οι άλλοι πλησιάζουν απρόσεχτα το Χριστό, αυτός με πολλή ευλάβεια απευθύνεται προς Αυτόν. Δε θεωρεί άξιο τον εαυτό του να Τον δεχτεί στο σπίτι του. Γι’ αυτό ο Κύριος ικανοποιεί κατά θαυμαστό τρόπο το αίτημά του. Και επαινεί την πίστη του που τόσο αυθόρμητα την εκδηλώνει. Δεν ήταν Ισραηλίτης. Αλλά την πίστη του δεν την έβρισκε κανείς ούτε ανάμεσα στους Ιουδαίους που ήταν φυσικό να την έχουν.

Δεν είναι η μόνη φορά που ο Κύριος διαπιστώνει ή αποκαλύπτει μεγαλείο ψυχής σε ανθρώπους που δεν το περιμένουμε. Ως καρδιογνώστης διακρίνει τη σπίθα της αρετής και όταν ακόμη είναι θαμμένη. Εκείνος δεν ξεγελιέται από επιφανειακές καταστάσεις. Ερευνά τα βάθη της καρδιάς. Εμείς μόνο οι άνθρωποι στεκόμαστε σ’ αυτό που φαίνεται και κρίνουμε επιπόλαια τους άλλους. Μας εντυπωσιάζουν οι εξωτερικές εκδηλώσεις και δε μας αφήνουν να δούμε το θησαυρό που κρύβεται στις ψυχές των ανθρώπων που μας περιβάλλουν. Εύκολα κάνουμε κρίσεις άδικες. Γενικεύουμε μάλιστα από μερικά φαινόμενα τις κρίσεις μας για ομάδες ανθρώπων ή καταστάσεις. Κι όταν παρουσιαστεί μια εξαίρεση, την περιλαμβάνουμε κι αυτή μέσα στο σύνολο. Έτσι αποφαινόμαστε πως χάθηκε η ειλικρίνεια στην εποχή μας. Η νεολαία πήρε τον κατήφορο. Ή δεν υπάρχουν άνθρωποι με κατανόηση και αγάπη. Και τα όμοια. Προπαντός κρίνουμε έναν άνθρωπο από την εμφάνιση ή από το περιβάλλον του.

Είναι αλήθεια, βεβαίως, ότι αλλεπάλληλα γεγονότα και παραδείγματα μας κάνουν να σχηματίζουμε κάποια αντίληψη γενική κακή. Αλλά προκειμένου να κρίνουμε μεμονωμένα ένα πρόσωπο, θα έπρεπε να είμαστε επιφυλακτικοί. Γιατί είναι διαπιστωμένο. Από το πιο άθλιο περιβάλλον μπορεί να προέλθει μια θαυμαστή προσωπικότητα. Οι πιο επιπόλαιες εκδηλώσεις μπορεί να κρύβουν ένα πλήθος ψυχικών χαρισμάτων και ικανοτήτων. Πίσω από την πιο έξαλλη εμφάνιση ή συμπεριφορά να ανακαλύπτει κανείς λεπτότητα αισθημάτων και πνευματικές αναζητήσεις σοβαρές. Μη βιαζόμαστε λοιπόν να σχηματίζουμε γνώμη και μάλιστα να τη διατυπώνουμε με βεβαιότητα. Αυτοί που μας παρουσιάζονται εκ πρώτης όψεως αδιάφοροι ή ανήθικοι μπορεί να έχουν κάτι διαφορετικό μέσα τους. Αυτό το διαφορετικό έχουμε υποχρέωση να το διακρίνουμε και να το αξιοποιούμε. Είναι όμως αδύνατον αυτό, όταν βλέπουμε τον άλλο με προκατάληψη. Όταν, χωρίς να εξετάσουμε βαθύτερα, επηρεαζόμαστε από την πρώτη εντύπωση. Και όμως. Πίσω από τα φαινόμενα ίσως να κρύβεται κάτι που, αν δεν το παραγνωρίσουμε και αντιπαρέλθουμε, είναι δυνατόν να δημιουργήσει μια προσωπικότητα εκλεκτή.

Οι εκπαιδευτικοί προπαντός και όσοι ασχολούνται με την αγωγή της νεότητας έχουν αυτό το προνόμιο. Το καθήκον δηλαδή να διερευνούν και να ανακαλύπτουν τις αφανείς ικανότητες. Να αξιοποιούν τα όμορφα συναισθήματα και τους θαμμένους οραματισμούς σε ανθρώπους, νέους ιδιαίτερα, που δε δείχνουν πως έχουν ή νιώθουν κάτι αξιόλογο. Ανάμεσα στους οργισμένους και αφρόντιστους νέους να ανακαλύψουν εκείνους που έχουν αναζητήσεις και πόθους ανώτερους. Αυτούς που ψάχνουν να βρουν την αλήθεια. Που δεν ηρεμούν, αν δεν ικανοποιήσουν της ψυχής τους τις ανησυχίες. Αν δε δώσουν απάντηση στο πλήθος των ερωτηματικών που τους τυραννούν. Ίσως βρίσκονται πολύ κοντά μας, μέσα στο σπίτι μας ακόμη.

Κοντά στους παιδαγωγούς, οι γονείς, όλοι μας έχουμε χρέος να σκύψουμε δίπλα σ’ αυτούς τους νέους ή μεγαλύτερους που περιπλανιούνται άσκοπα στη ζωή με χαμένο τον πνευματικό τους προσανατολισμό. Να τους κατηγορούμε είναι εύκολο. Ν’ αδιαφορήσουμε μπρος στην πραγματικότητα αυτή είναι κάτι συνηθισμένο. Κοιτάζουμε τον εαυτό μας. Τον θεωρούμε πετυχημένο. Ελεεινολογούμε το πλήθος των συνανθρώπων μας για την ακαταστασία που παρουσιάζουν με το λαθεμένο δρόμο που ακολουθούν. Θρηνούμε για την εποχή μας που χαρακτηρίζεται από την κατάπτωση που συνεπάγεται το χάσιμο των ιδανικών. Δεν αντιλαμβανόμαστε όμως πως μέσα στο βούρκο βρίσκονται βουτηγμένα διαμάντια. Μας διαφεύγει πως χάνονται μέσα στη δηλητηριασμένη από τον υλισμό ζωή προσωπικότητες που ασφυκτιούν και θέλουν λίγη, μικρή βοήθεια, για να ξεφύγουν από την ασφυκτική τους ατμόσφαιρα και να αναπνεύσουν ελεύθερα. Λυτρωμένες από τα δεσμά που τους έχει επιβάλει το ρεύμα του μοντερνισμού και της σαρκικής ζωής ποθούν να δημιουργήσουν κάτι ανώτερο και γεμάτο υγεία. Μα σαν ιδούν πως κανένας δεν τους προσέχει, κανένας δεν τους λογαριάζει, απογοητεύονται μέσα στο καταθλιπτικό τους περιβάλλον. Νομίζουν πως δεν μπορούν να βρουν κάπου ν’ ακουμπήσουν. Πιστεύουν πως δεν έχουν καμιά αξία οι ίδιοι. Θεωρούν βέβαιο πως δεν υπάρχει τρόπος για να ξεφύγουμε από την κατάσταση που ζούμε, να απαλλαγούμε από τις άσχημες συνθήκες της ζωής.

Όταν όμως επισημανθούν ανάμεσα στο ρεύμα εκείνοι που νιώθουν κάτι βαθύτερο μέσα τους και βοηθηθούν να το εκδηλώσουν, το αποτέλεσμα θα είναι θαυμαστό. Ξεχασμένα όνειρα θ’ αναζήσουν. Πόθοι βαθιά ριζωμένοι θα βγουν στην επιφάνεια. Όλοι όσοι ξεκίνησαν με αγνές διαθέσεις κι έπεσαν θύματα κάποιων κακών περιστατικών θα αναζήσουν. Με καινούρια ζωντάνια θα τινάξουν τη νωχέλεια που τους καθήλωνε σε μια παραπλήσια θανάτου αδράνεια. Θα ιδούν πως έχει ηθικά και δημιουργικά ενδιαφέροντα η ζωή πέρα από τις καθημερινές και τις πολύ χαμηλές απολαύσεις της. Θα δοκιμάσουν και θα διαπιστώσουν πως υπάρχουν χαρές και απολαύσεις πνευματικές, ανώτερες, που συνοδεύουν μια ζωή αγωνιστική. Χαρές που ομορφαίνουν τη ζωή. Την κάνουν αξιοζήλευτη και ποθητή.

Αλλά συμβαίνει και τούτο κάποτε. Επιζητούν άλλοι να αναδείξουν από την αφάνεια τους κρυμμένους θησαυρούς. Συστηματικά προσπαθούν άλλοι να συνδαυλίσουν τη χωμένη στη στάχτη σπίθα που μπορεί να ανάψει σε φλόγα δημιουργική. Εντούτοις, αντιδρούν αυτοί οι εκλεκτοί που έχουν το παραγνωρισμένο διαμάντι στο χαρακτήρα τους. Δε θέλουν να πιστέψουν πως κάποια ιδιαίτερη δύναμη αξιόλογη φωλιάζει μέσα τους. Έχουν χάσει την εμπιστοσύνη στον εαυτό τους και δε δέχονται να την ανακτήσουν. Είναι βέβαιοι πως τίποτε δεν είναι ικανοί να προσφέρουν. Πως έχουν σπάσει όλα μέσα τους. Πως καμιά αρετή, κανένα προτέρημα δεν έχουν. Μοιραία περιμένουν να παρασυρθούν στο ρεύμα. Άβουλοι, χωρίς αντίσταση.

Σ’ αυτό το σημείο έγκειται το δράμα. Εδώ όμως είναι και η βάση για μια αλλαγή. Ανάγκη απόλυτη να νιώσουν και αυτοί ακόμη που θεωρούν άχρηστο τον εαυτό τους και βάρος της κοινωνίας, πως κάτι το καλό και το ωραίο κρύβεται στο βάθος της υπάρξεώς τους. Πρέπει αυτοί πρώτοι να το ανακαλύψουν. Να το επισημάνουν και να το καλλιεργήσουν. Ανάγκη να πιστέψουν πως κάποια παραμελημένη ικανότητα έχουν. Μια ικανότητα που θα μπορούσε να τους βγάλει από την κατωτερότητα, αν την πρόσεχαν και την αξιοποιούσαν. Αυτό το ενδιαφέρον είναι αναγκαίο για να νιώσουν κάποια ευχαρίστηση στη ζωή.

Κανένας δεν έχει το δικαίωμα να αχρηστεύει το καλό που έχει μέσα του. Γιατί αυτό το καλό είναι δώρο Θεού. Γιατί αυτό το καλό δεν ανήκει μόνο σ’ εκείνον που το κατέχει. Είναι τάλαντο που δικαιούται όλος ο κόσμος να το απολαύσει. Τάλαντο που και όσοι άλλοι γύρω διαπιστώνουν ή διαισθάνονται έστω την ύπαρξή του έχουν χρέος να συνεργαστούν για την αξιοποίησή του. Θα είναι αυτό λύτρωση και ευλογία για κείνον που το έχει. Θα είναι ακόμη ευεργετικό για το σύνολο.

Αδερφοί μου. Μπορεί να αλλάξει η μορφή της ζωής μας. Μπορεί να μεταβληθεί η πορεία του κόσμου μας. Αρκεί να μην παραγνωρίζουμε τις πνευματικές αξίες που δε φαίνονται. Όταν θέλουμε να τις ανευρίσκουμε και να τις παραδεχόμαστε, θα κάνουμε το πρώτο βήμα για την αξιοποίησή τους. Ιδιαίτερα όσοι έχουν χάσει το θάρρος και το κέφι για μια καλύτερη ζωή ας προσέξουν. Υπάρχει εντός τους θησαυρός ανεκτίμητος. Κάποια ικανότητα αξιόλογη, ένα προτέρημα σημαντικό. Ας το ανακαλύψουν και ας το καλλιεργήσουν. Μέσα στη χάρη του Χριστού να το αναπτύξουν. Θα ξεπηδήσει έτσι ένας καινούριος κόσμος που παραλίγο να αφανιστεί. Ο κόσμος των ξυπνημένων ταλάντων. Των πνευματικών αξιών που αναγεννήθηκαν. Ο καινούριος κόσμος των ξεχασμένων ιδανικών, γεμάτος ελπίδες και ζωντάνια για ένα ευτυχισμένο μέλλον.

Επίσκοπος Πολύκαρπος Βαγενάς (†)

Από το βιβλίο: Πολυκάρπου Βαγενά, Μητροπολίτου Κερκύρας, «Ελθέτω η βασιλεία σου», τ. Α’.

Διαμάντια κρυμμένα

The post Διαμάντια κρυμμένα appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Επιστρέφοντας στην μονή του στην Γεωργία, έλαβε το μοναχικό Σχήμα σε ηλικία είκοσι πέντε ετών και σύντομα αναχώρησε για προσκύνημα στους Αγίους Τόπους (1036). Φθάνοντας στην περιοχή της Αντιόχειας, όπου ζούσαν τότε πολλοί Γεωργιανοί μοναχοί, έγινε μαθητής ενός οσίου ερημίτη, του Γεωργίου του Εγκλείστου, που εγκαταβίωνε στους βράχους του Θαυμαστού Όρους. Για τρία χρόνια ανέλαβε να φροντίζει τους αρρώστους στην Μονή του Αγίου Ρωμανού, κατόπιν δε ενεδύθη το Μέγα Σχήμα από τον Γέροντά του, ο οποίος τον έστειλε στο Άγιον Όρος με σκοπό να συνεχίσει το μεταφραστικό έργο που είχε αφήσει ανολοκλήρωτο ο άγιος Ευθύμιος [13 Μαΐου]. Δεν βρήκε όμως στην Μονή Ιβήρων τον πνευματικό ζήλο των κτιτόρων της και υποχρεώθηκε να αναλωθεί σε ταπεινά διακονήματα χωρίς να μπορέσει να αρχίσει να εργάζεται στις μεταφράσεις.

Όταν ο Γέροντάς του το έμαθε, φρόντισε να χειροτονηθεί πρεσβύτερος και τον διέταξε θυμωμένος να αρχίσει χωρίς χρονοτριβή το έργο. Ο Γεώργιος καταπιάστηκε αμέσως με την μετάφραση του Συναξαριστή και αφού συγκέντρωσε τις απαραίτητες πληροφορίες συνέθεσε τους Βίους του οσίου Ιωάννη και του οσίου Ευθυμίου, την τιμή των οποίων εθέσπισε, ενώ προήγαγε την τιμή των λειψάνων τους.

Αφού οι αρετές του αναγνωρίσθηκαν στην πραγματική τους αξία ορίσθηκε ηγούμενος (1045) και εργάσθηκε εξαιρετικά για την αποκατάσταση της κοινοβιακής τάξης στο μοναστήρι. Συναντώντας όμως τις ίδιες δυσκολίες με εκείνες του αγίου Ευθυμίου στην ταυτόχρονη αντιμετώπιση της διοίκησης της αδελφότητος, των ασκητικών αγώνων του και του φιλολογικού έργου του, παραιτήθηκε μετά από δέκα χρόνια και επέστρεψε στην Μονή του αγίου Συμεών του Θαυμαστού Όρους (1056).

Επιστρέφοντας στην περιοχή της Αντιόχειας εγκαταστάθηκε στο Μαύρο Όρος, όπου βρίσκονταν δεκατρία μοναστήρια στα οποία ζούσαν πολλοί Γεωργιανοί μοναχοί. Ανέπτυξε έντονη δραστηριότητα υπέρ της αυτονομίας της Γεωργιανής Εκκλησίας κοντά στον πατριάρχη Αντιοχείας και ανέλαβε διάφορες διπλωματικές αποστολές που του ανέθεσε η βασίλισσα Μαρία, μητέρα του βασιλιά Μπαγκράτ Δ’ (1027-1072). Όταν όμως του προτάθηκε μία επισκοπική έδρα, αρνήθηκε όπως είχε κάνει και ο άγιος Ευθύμιος.

Μετέφρασε πολλά βιβλία από την Αγία Γραφή τα οποία κατέστησαν η επίσημη έκδοση της Γεωργιανής Εκκλησίας, τα βασικά λειτουργικά βιβλία και τα σπουδαιότερα έργα των Πατέρων της Εκκλησίας. Οι μεταφράσεις αυτές απέκτησαν τέτοια φήμη, ώστε ο όσιος Γεώργιος τιμήθηκε αργότερα ως ένας από τους μεγάλους διδασκάλους της γεωργιανής γλώσσας και φιλολογίας.

Επιστρέφοντας στην Γεωργία (1060) πέρασε πέντε χρόνια αναμορφώνοντας τα ήθη του λαού και κατόπιν αναχώρησε ξανά για το Άγιον Όρος, έχοντας μαζί του ογδόντα ορφανά παιδιά με σκοπό να θητεύσουν δόκιμοι στην Μονή Ιβήρων. Περνώντας από την Κωνσταντινούπολη επισκέφθηκε τον αυτοκράτορα Κωνσταντίνο ΙΑ’ Δούκα και κατά την διαμονή του αυτή στην Βασιλεύουσα παρέδωσε την ψυχή του στον Κύριο στις 19 Ιουνίου 1065 (ή 1068). Το σκήνωμά του μεταφέρθηκε κατόπιν στο Άγιον Όρος και ενταφιάσθηκε κοντά σε εκείνο του αγίου Ευθυμίου.

Από το βιβλίο: Νέος Συναξαριστής της Ορθοδόξου Εκκλησίας, υπό Ιερομονάχου Μακαρίου Σιμωνοπετρίτου. Τόμος δέκατος, Ιούνιος. Ίνδικτος, Αθήναι 2008, σελ. 321.

Ο όσιος Γεώργιος Γ’ ο Αγιορείτης, ηγούμενος της Μονής Ιβήρων

The post Ο όσιος Γεώργιος Γ’ ο Αγιορείτης, ηγούμενος της Μονής Ιβήρων appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.