Όταν σου έρθει αναπάντεχος πειρασμός, μην κατηγορείς εκείνον από τον οποίο προήλθε, αλλά εξέταζε το γιατί σου ήρθε, και θα βρεις διόρθωση. Επειδή είτε από εκείνον, είτε από άλλον, σου έπρεπε να το πιεις το πικρό ποτήρι της κρίσεως του Θεού.

Ακριβώς επειδή είσαι κακότροπος, μην αρνείσαι την κακοπάθεια, για να ταπεινωθείς με αυτήν και να ξεράσεις την υπερηφάνεια.

Άλλοι πειρασμοί φέρνουν στους ανθρώπους ηδονές, άλλοι λύπες, άλλοι σωματικούς πόνους. Και ανάλογα με την αιτία των παθών που βρίσκεται στην ψυχή, επιβάλλει και το φάρμακο ο Γιατρός των ψυχών με την κρίση Του.

Οι πειρασμοί σε άλλους στέλνονται από το Θεό για την εξάλειψη αμαρτημάτων που έχουν ήδη γίνει, σε άλλους για αμαρτήματα που τώρα γίνονται, και σε άλλους για να τους εμποδίσουν από αμαρτήματα που πρόκειται να γίνουν στο μέλλον. Εκτός βέβαια από εκείνους τους πειρασμούς που στέλνονται για να δοκιμαστεί κάποιος, όπως στην περίπτωση του Ιώβ.

Ο φρόνιμος άνθρωπος, επειδή αναλογίζεται τη θεραπευτική ενέργεια της κρίσεως του Θεού, υπομένει ευχαρίστως τις συμφορές που του επέρχονται και σκέφτεται ότι κανένας άλλος δεν είναι αίτιός τους παρά μόνο οι αμαρτίες του. Ο ανόητος όμως, επειδή δε γνωρίζει τη σοφότατη πρόνοια του Θεού, όταν αμαρτάνει και τιμωρείται, θεωρεί ως αιτίους των συμφορών του ή το Θεό, ή τους ανθρώπους.

Εκείνος που δεν φθονεί, μήτε οργίζεται, μήτε μνησικακεί εναντίον αυτού που τον λύπησε, δε σημαίνει ότι ήδη έχει οπωσδήποτε και αγάπη προς αυτόν. Γιατί μπορεί και χωρίς να αγαπά, να μην ανταποδίδει κακό στο κακό, λόγω της εντολής (Ρωμ. 12:17)· δεν μπορεί όμως εξάπαντος και να ανταποδώσει καλό στο κακό αβίαστα. Γιατί το να ευεργετεί κανείς με όλη του την καρδιά όσους τον μισούν, είναι ιδίωμα μόνο της τέλειας πνευματικής αγάπης.

Από το βιβλίο: ΦΙΛΟΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΝΗΠΤΙΚΩΝ, Τόμος Β’. Εκδόσεις “Το Περιβόλι της Παναγίας”, Θεσσαλονίκη 2024. Άγιος Μάξιμος Ομολογητής, Κεφάλαια περί αγάπης, Β’ εκατ., §§ 39, 42-46, 49, σελ. 66.

Ο άγιος Μάξιμος για τη θεραπευτική ενέργεια της κρίσεως του Θεού

The post Ο άγιος Μάξιμος για τη θεραπευτική ενέργεια της κρίσεως του Θεού appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Ο Παχώμιος απάντησε: «Δεν είναι ίδιες οι διαθέσεις όλων των ανθρώπων. Δέξου με και ο χρόνος θα σε πείσει». «Σου είπα ότι δεν μπορείς», επέμενε ο γέροντας. «Πήγαινε αλλού να ασκηθείς για κάποιο διάστημα και μετά έλα, και θα σε δεχτώ. Γιατί εγώ που ζω εδώ, κάνω σκληρή άσκηση και με τη χάρη του Θεού τίποτε άλλο δεν τρώω, εκτός από ψωμί και αλάτι. Από λάδι και κρασί απέχω εντελώς. Αγρυπνώ τη μισή νύχτα με προσευχές και μελέτη των λόγων του Θεού, μερικές φορές μάλιστα και όλη τη νύχτα».

Τα άκουσε αυτά ο Παχώμιος και από την αυστηρότητα των λόγων ένιωσε σεβασμό. Αποφάσισε λοιπόν με την ψυχή του ότι με τη χάρη του Θεού θα υπομείνει γενναία κάθε κόπο και είπε στον γέροντα: «Έχω πίστη στον Κύριο ότι θα μου δώσει δύναμη και υπομονή, ώστε να αξιωθώ με τις όσιες ευχές σου να τελειώσω εδώ τη ζωή μου». Τότε ο άγιος Παλάμων, βλέποντας με διορατικά μάτια την πίστη και την προθυμία του Παχωμίου να σωθεί, άνοιξε την πόρτα, τον πήρε μέσα και του φόρεσε το σχήμα των μοναχών.

Από τότε πλέον ζούσαν οι δύο μαζί, αφοσιωμένοι στην άσκηση και στις προσευχές. Το εργόχειρό τους ήταν να γνέθουν κατσικότριχες και να υφαίνουν σακκιά. Κοπίαζαν στην εργασία τους, όπως λέει ο απόστολος (Α’ Κορ. 4:12), όχι για τη δική τους καλοπέραση, ούτε για να μαζεύουν χρήματα, αλλά για να τρέφουν φτωχούς. Και βλέποντας ο Παλάμων την υπακοή του Παχωμίου σε όλα και την προκοπή του στην άσκηση, χαιρόταν πολύ και δόξαζε τον Θεό.

Ο μέγας Παλάμων, ο διδάσκαλος του οσίου Παχωμίου, όταν είχε πλέον γεράσει, υπέφερε από τη σπλήνα του εξαιτίας των υπερβολικών ασκήσεων και είχε όλο το σώμα του ασθενικό. Γιατί άλλοτε έτρωγε, χωρίς να πίνει νερό, και άλλοτε έπινε νερό, χωρίς να τρώει καθόλου.

Μερικοί αδελφοί που τον επισκέφτηκαν, τον παρακάλεσαν να μη βασανίζει τόσο το σώμα του, αλλά να το φροντίσει λίγο, για να μην του προξενεί πόνους από την πολλή καταπόνηση· με δυσκολία λοιπόν πείστηκε για λίγες μέρες να φάει τα κατάλληλα για την αρρώστια. Όταν όμως διαπίστωσε ότι ο πόνος επέμενε πιο δυνατός, άφησε εκείνες τις τροφές λέγοντας: «Αν οι μάρτυρες του Χριστού, που τους έκαναν κομμάτια και τους έκοβαν το κεφάλι και τους έκαιγαν, έμεναν ως τον θάνατο σταθεροί στην πίστη τους στον Θεό, πώς εγώ θα ζημιώσω τον εαυτό μου υποχωρώντας σε έναν ασήμαντο πόνο και πώς θα δειλιάσω από τον φόβο πρόσκαιρης ταλαιπωρίας; Αν και πείστηκα να φάω από αυτά που θεωρούνται ότι ανακουφίζουν το σώμα, δεν ωφελήθηκα καθόλου. Θα επιστρέψω λοιπόν στην προηγούμενη άσκηση, στην οποία, όπως έχω βεβαιωθεί, υπάρχει κάθε ανάπαυση και με την οποία και θα γιατρευτώ. Γιατί δεν κάνω την άσκηση από ανθρώπινα κίνητρα, αλλά αγωνίζομαι για τον Θεό».

Έτσι λοιπόν ο γέροντας, ενώ ασκούνταν με ανδρεία, μετά από έναν μήνα αρρώστησε, και στην αρρώστια αυτή ήρθε να τον πάρει ο Κύριος. Πήρε μόνος του μια σεμνοπρεπή στάση, ενώ ήταν παρών και ο Παχώμιος, και αναπαύτηκε ύστερα από καλά γεράματα.

Από το βιβλίο: ΕΥΕΡΓΕΤΙΝΟΣ, τόμος Α’, Υπόθεση ΚΣτ’ (26), σελ. 238, και τόμος Γ’, Υπόθεση ΙΔ’ (14), σελ. 119. Εκδόσεις Το Περιβόλι της Παναγίας, Θεσσαλονίκη 2001 και 2006.

Ο μέγας Παλάμων, ο διδάσκαλος του οσίου Παχωμίου

The post Ο μέγας Παλάμων, ο διδάσκαλος του οσίου Παχωμίου appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Όταν λοιπόν ανέλαβα ηγούμενος, επέρασα πάρα πολλούς πειρασμούς και πάρα πολλές στεναχώριες διότι ή θελητά μου ή άθελά μου είχα μια αυθορμησία πάντοτες, ήμουν αυθόρμητος και νόμιζα ότι όλα θα τα φτιάξω και όλα θα τα κάνω. Και δεν ήξερα ότι αυτό μου έκανε κακό. Και κάποτε βέβαια απελπίσθηκα, διότι δεν ήξερα τι να κάνω.

Μ’ είχαν στείλει οι πατέρες να πάω στην Θεσσαλονίκη. Κι εκεί στην Θεσσαλονίκη που πήγα, είχα από τους πειρασμούς απελπιστεί. Και λέω τι να κάνω; Σκεφτόμουνα πολλά πράγματα. Όμως σε μια στιγμούλα έσβησα όλα τα φώτα στο διαμέρισμά μας και κάθισα σ’ ένα ντιβανάκι πολύ θλιμμένος και πολύ στενοχωρημένος κι έλεγα: «Κύριε Ιησού Χριστέ, Υπεραγία Δέσποινα Θεοτόκε, άγιε Παύλε, τι είναι αυτό το πράγμα; Παναγία μου, σε παρακαλώ βγάλε με απ’ αυτό το αδιέξοδο. Δεν μπορώ ν’ αντέξω άλλο. Διότι τι να κάνω; Αν εγώ φταίω, μ’ έναν εύσχημο τρόπο, όχι να φύγω από το Μοναστήρι, αλλά να υποχωρήσω κάπως, να πάω στο κελλάκι μου, κι όπως ήμουνα πάντοτες, να βοηθάω και να κάνω». Και εν τη απογνώσει οπού είχα, ακούω μια γλυκειά φωνή η οποία μου λέει: «Γέροντα, μη στενοχωριέσαι κατ’ αυτόν τον τρόπο. Διότι να ξέρεις, εσυγχώρεσε ο Θεός, για να μάθεις να κάνεις υπομονή και να μάθεις να γυμνασθείς λιγάκι. Και όταν θα περάσουν οι πειρασμοί, θα το καταλάβεις».

Και πραγματικώς, μόλις άκουσα αυτή την γλυκειά της φωνούλα, αμέσως έφυγε ένα σκότος από πάνω μου και απ’ την ψυχή μου και την καρδιά μου και ηρέμησα και αισθάνθηκα, βέβαια, αυτό το ελάττωμα που είχα: το ότι είχα αυτή την ανυπομονησία, ήθελα δηλαδή παντού, στα πάντα, να είμαι γρήγορος. Όμως αυτό μου έκανε κακό. Και η κυρά μας η Παναγία με δίδαξε. Και πάλι με δίδαξε και μ’ έκανε έτσι να ‘μαι, να ‘χω υπομονή κλπ.

Γι’ αυτό έχω στηρίξει πάντοτες όλη μου την αγάπη, μ’ όλες μου τις ασθενείς δυνάμεις, στην κυρά μας την Παναγία, η οποία βλέπω και εν τη πράξει οπού ζω μέσα σ’ αυτό το ιερό κοινόβιο το ότι, όταν μου συμβαίνει κάτι και άμα την παρακαλέσω και κάνω κανένα κομποσχοινάκι, ό,τι μπορώ κάνω εκεί πέρα, αμέσως βλέπω την βοήθεια, πλούσια την βοήθεια. Γι’ αυτό, βέβαια έχουμε αυτή την αγάπη, γι’ αυτό την αγαπούμε, όπως και εγώ έτσι κι όλοι μας οι πατέρες, διότι όλοι έχουμε ένα βίωμα τέτοιο και όλοι ελπίζουμε, ελπίζουμε στον Πανάγαθο Θεό και στην κυρά μας την Παναγία. Κι αυτό λέω πάντοτες και στους μικρούς πατέρες και στους μεγάλους· ότι πρέπει να δοξολογούμε μέρα και νύχτα ακαταπαύστως τον Πανάγαθο Θεό, και να μας οικονομήσει την σωτηρία μας, την σωτηρία των ψυχών μας. Να μας αξιώσει τον καλό Παράδεισο. Αυτά τα είπα όχι ότι έχω κάτι, αλλά έτσι ήθελα να πω κάτι προς δόξαν τής Παναγίας μας.

Καλό Παράδεισο να μας αξιώσει ο Θεός.

Από το περιοδικό “Ο ΟΣΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ”, Έκδ. Ι. Μ. Οσίου Γρηγορίου Αγίου Όρους, τ. 14 (1989), άρθρο «Η Κυρά μας η Παναγία, οδηγήτρια και προστάτις στην ζωή μου», σελ. 30.

Η Κυρά μας η Παναγία (Β’)

The post Η Κυρά μας η Παναγία (Β’) appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Και προσευχόμουν κάθε βράδυ, δεν ξέρω ακριβώς πόσην ώρα, αλλά πολύ· προσευχόμουν πάρα πολύ. Και την παρακαλούσα όχι να γίνω μοναχός, αλλά να γίνω κάτι. Παράδειγμα χωροφύλακας ή παράδειγμα καλός υπάλληλος. Κάτι.

Και όταν επέρασε πολύς καιρός, εθερμάνθηκα κάποιες βραδυές και λέω: «Παναγία μου, σε παρακαλώ πάρα πολύ τουλάχιστο να μου δείξεις ένα δρόμο· αυτόν που δεν ξέρω τι γυρεύω και τι θέλω και τι είναι αυτό το πράγμα». Και με πολλή αγάπη της τό ‘λεγα αυτό το πράγμα, ωσότου μια βραδυά άκουσα την φωνή της τόσο γλυκειά και τόσο ευλαβικιά, όπου μου λέει: «Παιδί μου, τι με παρακαλάς; Να πας να γίνεις καλόγερος». Αλλά εγώ δεν ήξερα τι θα ήταν αυτό το πράγμα. Σηκώθηκα μάλλον ταραγμένος και λέγω: «Τι είναι αυτό; Τι είναι αυτό;» Αλλά επειδή διάβαζα κάτι βιβλία εκκλησιαστικά, όπως το «Αμαρτωλών Σωτηρία» και κάτι άλλα, και γνώρισα ορισμένα πραγματάκια, λέω μήπως είναι του πειρασμού αυτό το πράγμα;

Μετά από αυτό, την άλλη βραδυά επροσευχήθηκα ακόμη πιο έντονα και με πολλή αγάπη, να ιδώ τι θα είναι το αποτέλεσμα. Αυτό δεν το είχα πει βέβαια σε κανέναν. Και είχα το αυτί μου, αν θα ακούσω αυτή την φωνή. Και πράγματι· μόλις έκλεισα τα μάτια μου, δεν επέρασαν τρία ή πέντε λεπτά και ευθύς, ως με πιάνει ύπνος, ακούω πάλι την φωνή αυτή όπως και την πρώτη. Και βγήκα έξω και πήγα και γύριζα στα χωράφια. Έκανα δουλειές, έκανα αυτά. Δεν έφαγα τίποτε.

Τελικά αυτό εσυνέχισε και έπειτα δεν σκεφτόμουνα τίποτες άλλο, ούτε σπίτι ούτε χωράφια ούτε τίποτα άλλο, παρά το πώς να φύγω να πάω να γίνω μοναχός. Και ως εκ θαύματος, μια βραδυά ευρέθηκα να έρχομαι εδώ πέρα. Ευρέθηκα να έρχομαι σ’ αυτό το ευλογημένο Μοναστήρι.

Και τελικά ήρθα. Και όταν ήρθα εδώ πέρα, όπως ακριβώς τα είδα, έτσι ήταν τα πράγματα. Αλλά όταν ήρθα την πρώτη βραδυά, ήμουν στο 4, στο δωμάτιο κοντά στην σάλα, και ακούω ένα θόρυβο χου! χου! χου!

Και τρέχανε, ένας στρατός. Κι έρχονται μέσα και μ’ αρπάζουν. Έτσι με πιάσαν να με πετάξουν έξω. Ήταν η πρώτη βραδυά μου στο Άγιον Όρος. Και αρχίνησα και φώναζα: «Παναγία μου, Χριστέ μου. Παναγία μου». Έκλαιγα εκεί· εγίνηκα μούσκεμα. Τράκαρα στο παράθυρο. Μου φάνηκε τράκαρα εκεί πέρα και τελικά είπα το «Πιστεύω», είπα το «Πάτερ ημών», και τι δεν είπα και τι δεν είπα. Τελικά μ’ άφησαν. Αλλά ήμουνα ένα ράκος. Εφοβήθηκα να ξανακοιμηθώ στο κρεββάτι, διότι λέω αυτοί θα με σκοτώσουν. Δεν θα μ’ αφήσουν να γλυτώσω. Κι ήμουν όλη νύχτα καθισμένος στο κρεββάτι και μου φαινότανε ότι μπρος πίσω είναι πολλοί, υπάρχουνε κάποιοι, κάποια πνεύματα. Κάτι υπάρχει. Όμως δεν έχασα την ψυχραιμία μου. Δεν έχασα ποτέ την ψυχραιμία μου. Είχα την ελπίδα μου στην Παναγία. Διότι αυτή, λέω, με φώναξε, κι αυτή μου ‘πε αυτό το πράγμα. Τι έχω να φοβηθώ; Τίποτα.

Μια άλλη βραδυά, όταν ήμουνα στην εκκλησία και ήμουνα εκκλησιαστικός, ακούω πάλι κι έρχεται ένας και χτυπάει την πόρτα: Τάκα! Τάκα! Τάκα! Του λέει κάποιος από πίσω, κάποιος άλλος: «Τι χτυπάς; Άνοιξε να μπούμε μέσα». Μπαίνουνε μέσα λοιπόν κάποιοι μεγάλοι εκεί πέρα, ασχημάνθρωποι τεράστιοι, τεραστίων διαστάσεων. Μ’ αρπάξανε και με πήγανε σ’ ένα μπαλκόνι κι εγώ φώναζα: «Παναγία μου, Παναγία μου. Σε παρακαλώ, Παναγία μου! Βοήθησέ με». Και σε μια στιγμούλα δεν μπορούσαν να με ξεγατζώσουν από κει πέρα και μ’ αφήσανε. Φωνάζει ένας από απέναντι: «Πετάχτε τον έξω! Τι τον αφήνετε αυτού πέρα;» Φωνάζουν οι άλλοι που ήταν μέσα: «Δεν μπορούμε να τον πετάξουμε. Διότι είναι αυτή η Κυρά, λέει, αυτή η Κυρά που ‘ναι εκεί πέρα, αυτή η Μυροβλύτισσα. Αυτή δεν μας αφήνει». Και αμέσως ξύπνησα. Και είχα κάνει κλάμα… Μόνο ο Θεός γνωρίζει τι κλάμα είχα κάνει. Και κατεβαίνω κάτω που ήμουνα εκκλησιαστικός και μόλις μπαίνω μέσα, διότι έχει αυτή η εικόνα τής Παναγίας μας, η Μυροβλύτισσα, έχει μια θαυματουργική χάρη. Όταν κανείς είναι σε καλή κατάσταση νομίζει ότι βλέπει ένα θέαμα πολύ θεϊκό. Όταν δεν είναι σε καλή κατάσταση, κάπως αλλιώς βλέπει. Και πάω και πέφτω και την παρακαλώ με κλάμα και με δάκρυα και λέω: «Παναγία μου, σ’ ευχαριστώ πάρα πολύ». Και πέρασε αυτό.

(Συνεχίζεται)

Από το περιοδικό “Ο ΟΣΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ”, Έκδ. Ι. Μ. Οσίου Γρηγορίου Αγίου Όρους, τ. 14 (1989), άρθρο «Η Κυρά μας η Παναγία, οδηγήτρια και προστάτις στην ζωή μου», σελ. 26.

Η Κυρά μας η Παναγία (Α’)

The post Η Κυρά μας η Παναγία (Α’) appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.