Αναλογίσου, λοιπόν, κι εσύ ποιο ελάττωμά σου διόρθωσες, ποιαν αρετή κατόρθωσες, ποιαν αμαρτία έσβησες με την εξομολόγηση, σε τι έγινες καλύτερος. Αν η συνείδησή σου σε πληροφορεί ότι φρόντισες αρκετά για την επούλωση των ψυχικών σου τραυμάτων, αν έκανες κάτι περισσότερο από τη νηστεία, κοινώνησε με φόβο Θεού. Αλλιώς, μείνε μακριά από τα άχραντα Μυστήρια. Και όταν καθαριστείς απ’ όλες τις αμαρτίες σου, τότε να πλησιάσεις.

Να προσέρχεστε, λοιπόν, στη θεία Κοινωνία με φόβο και τρόμο, με συνείδηση καθαρή, με νηστεία και προσευχή. Χωρίς να θορυβείτε, χωρίς να ποδοπατάτε και να σπρώχνετε τους διπλανούς σας. Γιατί αυτό αποτελεί τη μεγαλύτερη τρέλα και τη χειρότερη περιφρόνηση των θείων Μυστηρίων.

Πες μου, άνθρωπε, γιατί κάνεις θόρυβο; Γιατί βιάζεσαι; Σε πιέζει τάχα η ανάγκη να κάνεις τις δουλειές σου; Και σου περνάει άραγε, την ώρα που πας να κοινωνήσεις, η σκέψη ότι έχεις δουλειές; Έχεις μήπως την αίσθηση ότι είσαι πάνω στη γη; Νομίζεις ότι βρίσκεσαι μαζί με ανθρώπους και όχι με τους χορούς των αγγέλων; Μα κάτι τέτοιο είναι δείγμα πέτρινης καρδιάς…

Κάθε πότε να κοινωνούμε;

Υπάρχει κι ένα άλλο θέμα: Πολλοί κοινωνούν μια φορά το χρόνο, άλλοι δύο φορές, άλλοι περισσότερες. Ποιους απ’ αυτούς θα επιδοκιμάσουμε; Όσους μια φορά, όσους πολλές ή όσους λίγες φορές μεταλαβαίνουν; Ούτε τους μία ούτε τους πολλές ούτε τους λίγες, μα εκείνους που πλησιάζουν στο άγιο Ποτήριο με καρδιά αγνή, με βίο ανεπίληπτο. Αυτοί ας κοινωνούν πάντα. Οι άλλοι, οι αμετανόητοι αμαρτωλοί, ας μένουν μακριά από τα άχραντα Μυστήρια, γιατί αλλιώς κρίμα και καταδίκη ετοιμάζουν για τον εαυτό τους. Ο άγιος απόστολος λέει: «Όποιος τρώει τον άρτο και πίνει το ποτήριο του Κυρίου με τρόπο ανάξιο, γίνεται ένοχος αμαρτήματος απέναντι στο σώμα και στο αίμα του Κυρίου, προκαλώντας την καταδίκη του» (Α’ Κορ. 11:27,29). Θα τιμωρηθεί, δηλαδή, τόσο αυστηρά, όσο και οι σταυρωτές του Χριστού, αφού κι εκείνοι έγιναν ένοχοι αμαρτήματος απέναντι στο σώμα Του.

Πολλοί από τους πιστούς έχουν φτάσει σε τέτοιο σημείο περιφρονήσεως των αγίων Μυστηρίων, ώστε, ενώ είναι γεμάτοι από αμέτρητες κακίες και δεν διορθώνουν καθόλου τον εαυτό τους, κοινωνούν στις γιορτές απροετοίμαστοι, μη γνωρίζοντας ότι προϋπόθεση της θείας Κοινωνίας δεν είναι η γιορτή, αλλά, καθώς είπαμε, η καθαρή συνείδηση. Και όπως αυτός που δεν αισθάνεται κανένα κακό στη συνείδησή του, πρέπει καθημερινά να προσέρχεται στη θεία Κοινωνία, έτσι κι αυτός που είναι φορτωμένος αμαρτήματα και δεν μετανοεί, πρέπει να μην κοινωνεί ούτε στη γιορτή.

Γι’ αυτό και πάλι σας παρακαλώ όλους να μην πλησιάζετε στα θεία Μυστήρια έτσι απροετοίμαστοι κι επειδή το απαιτεί η γιορτή, αλλά, αν κάποτε αποφασίσετε να λάβετε μέρος στη θεία Λειτουργία και να κοινωνήσετε, να καθαρίζετε καλά τον εαυτό σας, από πολλές μέρες πριν, με τη μετάνοια, την προσευχή, την ελεημοσύνη, τη φροντίδα για τα πνευματικά πράγματα.

Από το βιβλίο: Η ΦΩΝΗ ΤΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ, τόμος Γ’, Ι. Μ. Παρακλήτου, σελ. 190.

Η θεία Κοινωνία

The post Η θεία Κοινωνία appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Με τον τρόπο αυτό ο Χριστός, σε κάθε Θεία Λειτουργία, κάνει και εμάς κοινωνούς του Μυστικού Δείπνου του. Και μας εισάγει από τώρα στην αναμενόμενη Βασιλεία του. Ο χρόνος της Λειτουργίας γίνεται χρόνος της Βασιλείας του Θεού. Μας αναβιβάζει από το δικό μας παρόν στην άχρονη πραγματικότητα της όγδοης ημέρας, στον χωροχρόνο του μέλλοντος αιώνος. Εκεί όπου η Εκκλησία, στρατευομένη και θριαμβεύουσα, βρίσκεται από τώρα όλη συναγμένη.

Σε κάθε Λειτουργία ο Χριστός δεν είναι μόνο ο εσθιόμενος, η τροφή, αλλά και ο εστιάτορας. Αυτός που παραθέτει «εστίασιν πνευματικήν» για την πνευματική αύξηση των μελών της Εκκλησίας. «Ο εστιών εν εκατέρω των κόσμων» (άγιος Νικόλαος Καβάσιλας). Αυτός που τρέφει και τους δύο κόσμους. Και τον επίγειο, όπου ζούμε ακόμα εμείς, και τον ουράνιο, όπου έχουν ήδη μετατεθεί όσοι κοιμήθηκαν.

Η Θεία Λειτουργία είναι η πνευματική τράπεζα του θείου νυμφώνα. Τρέφονται και οι ζώντες και οι κεκοιμημένοι με αυτή. Γι’ αυτό η Εκκλησία δίνει πολύ συχνά την ευκαιρία να παρακαθίσουμε στην τράπεζα αυτή. Και το ιερό Σαρανταλείτουργο, που τελείται συνήθως κατά τη νηστεία των Χριστουγέννων, εντάσσεται στη διαρκή αυτή προσπάθεια της Εκκλησίας να μας τρέφει πνευματικά με τον ουράνιο άρτο, τον Χριστό. Η Θεία Λειτουργία προσφέρεται πάντα και για τους ζώντες και για τους κεκοιμημένους, είναι εδραιωμένη όμως η αντίληψη ότι το Σαρανταλείτουργο τελείται περισσότερο για την ανάπαυση των κεκοιμημένων.

Οι προσευχές και οι προσφορές υπέρ των ψυχών είναι αρχαία πρακτική, κάτι που συνηθιζόταν ακόμα και στην προ Χριστού εποχή. Από πολύ παλιά υπήρχε η πεποίθηση, ότι η ζωή συνεχίζεται και μετά τον θάνατο και ότι οι ζωντανοί μπορούν να επηρεάσουν προς το καλύτερο τη μεταθανάτια κατάσταση των ψυχών. Είναι πράγματι έτσι; Έχει κάποια αξία το πράγμα, ή είναι …λόγια των παπάδων, κατά το λεγόμενο, για να εκμεταλλεύονται τους αφελείς;

Αναφέρεται στην Παλαιά Διαθήκη, ότι ο βασιλιάς της Συρίας Αντίοχος Δ΄ ο Επιφανής (176-164 π.Χ.), εκ των διαδόχων του Μεγάλου Αλεξάνδρου, αθετώντας τη συνετή πολιτική των προκατόχων του, στράφηκε εναντίον των Εβραίων, λεηλάτησε τον Ναό του Σολομώντα, ερήμωσε την Ιερουσαλήμ και άλλες πόλεις και επέβαλε με τη βία τη λατρεία των ειδώλων. Τότε μαρτύρησαν πολλοί ευσεβείς Ιουδαίοι, μεταξύ των οποίων και οι θαυμάσιοι επτά παίδες οι Μακκαβαίοι με τη μητέρα τους Σολομονή και τον δάσκαλό τους Ελεάζαρο (τιμούμε τη μνήμη τους την 1η Αυγ.). Οι καταστροφές και τα φοβερά εγκλήματα του ασεβούς Αντιόχου εξώθησαν τους Ισραηλίτες στη μεγάλη μακκαβαϊκή επανάσταση. Ο ευσεβής ιερέας Ματταθίας ο Μακκαβαίος, με τους πέντε γιους του και πλήθος άλλων πιστών Ιουδαίων πέρασαν στην ένοπλη εξέγερση κατά του Αντιόχου.

Αρχηγός των επαναστατών ήταν ο ένας από τους γιούς του Ματταθία, ο γενναίος Ιούδας ο Μακκαβαίος. Η ορμή του υπήρξε φοβερή και ακατάβλητη. Αλλά και η ευσέβειά του μεγάλη. Επικαλούμενος πάντα τη βοήθεια του Θεού, κατάφερε να κατανικήσει παντού τους στρατηγούς του Αντιόχου και των διαδόχων του και να εξασφαλίσει απόλυτη θρησκευτική ελευθερία στο Ισραήλ. Κάποτε, μετά από πολλές επιχειρήσεις, στρατοπέδευσε στην πόλη Οδολλάμ. Αφού ο στρατός του αγνίσθηκε κατά την ημέρα του Σαββάτου, ο Ιούδας έδωσε εντολή να θάψουν τους στρατιώτες του που είχαν πέσει στις τελευταίες μάχες. Οι άνδρες του μάζεψαν τα πτώματα των νεκρών για να τα θάψουν κοντά στους συγγενείς τους, στους τάφους των πατέρων τους.

Ενώ όμως τους ετοίμαζαν για την ταφή, ανακάλυψαν κάτω από τα ρούχα τους μικρά χρυσά και αργυρά αφιερώματα στα είδωλα, που είχαν πάρει κρυφά οι στρατιώτες αυτοί σε κάποια μάχη στην πόλη Ιάμνεια. Αυτό ήταν μεγάλη αμαρτία, γιατί ο νόμος του Θεού απαγόρευε κάθε επαφή με τα είδωλα. Όλοι τότε κατάλαβαν την αιτία, για την οποία οι άντρες αυτοί σκοτώθηκαν, και δόξασαν τον Θεό που είναι δίκαιος κριτής και φανερώνει πράγματα κρυμμένα.

Κατόπιν επιδόθηκαν σε προσευχή, για να συγχωρήσει ο Θεός την αμαρτία που διαπράχθηκε και να μην έλθουν και άλλες συμφορές επάνω τους εξ αιτίας της. Ο γενναίος, αλλά και ευλαβής Ιούδας επωφελήθηκε από την ευκαιρία, για να συστήσει σε όλους να ζουν μακριά από κάθε αμαρτία, ώστε να αποφεύγονται παρόμοιες καταστρεπτικές συνέπειες. Εν συνεχεία ζήτησε να γίνει ένας έρανος μεταξύ των στρατιωτών του, ο οποίος και απέδωσε το ποσό των 2.000 αργυρών δραχμών της εποχής. Έστειλε τα χρήματα αυτά στα Ιεροσόλυμα, για να προσφερθεί θυσία εξιλαστήρια, για τη συγχώρηση της συγκεκριμένης αμαρτίας των νεκρών Ιουδαίων.

Η πράξη αυτή του γενναίου Ιούδα χαρακτηρίστηκε ως άκρως επαινετή και αναγκαία, διότι υπαγορεύτηκε από την πίστη που είχε στη μέλλουσα ανάσταση των νεκρών. «Υπέρ αναστάσεως διαλογιζόμενος». Αν δεν πίστευε ότι οι φονευθέντες στρατιώτες του θα αναστηθούν, θα ήταν ανώφελο και ανόητο να ζητεί προσευχές υπέρ των νεκρών. Ήξερε όμως ότι όσοι πέθαιναν με ευσέβεια, θα είχαν «κάλλιστον χαριστήριον», την καλύτερη αμοιβή. Γι’ αυτό και φρόντισε να γίνει η θυσία του εξιλασμού για τους νεκρούς εκείνους, ώστε να απαλλαγούν και αυτοί από την αμαρτία που είχαν διαπράξει (Β’ Μακ. κεφ. 12).

Η πίστη αυτή διήκει από την αρχαιότατη εποχή της Παλαιάς Διαθήκης μέχρι τις μέρες μας. Ακολουθώντας και εμείς την πανάρχαια τακτική των πατέρων μας, προσφέρουμε όχι μια απλή, ατελή, αιματηρή θυσία εξιλασμού, αλλά την υπέρτατη, αναίμακτη και τέλεια θυσία της Θείας Ευχαριστίας, για την ανάπαυση των κεκοιμημένων μας και για την πνευματική προκοπή των ζώντων. Η προσφορά αυτή είναι απόλυτα σημαντική και ευεργετική για τις ψυχές που έχουν αποδημήσει από τα επίγεια και δεν μπορούν πλέον να φροντίσουν από μόνες τους για αυτά που χρειάζονται στην νέα κατάσταση, όπου έχουν εισέλθει. Το χρέος για τη φροντίδα τους βαρύνει πλέον απόλυτα τους δικούς μας ώμους.

Το Σαρανταλείτουργο μας δίνει την μοναδική ευκαιρία να ευφράνουμε τους αγαπημένους μας που δεν βρίσκονται πλέον μαζί μας. Σε κάθε Θεία Λειτουργία η τράπεζα του Θεού είναι γεμάτη και ανοιχτή σε όλους τους προσκεκλημένους. Προς το παρόν, για όσο θα ζούμε, τις προσκλήσεις ο Θεός τις έβαλε στα χέρια μας, να τις μοιράζουμε εμείς. Και θα ’ταν κρίμα να αδικήσουμε κάποιους και να ξεχάσουμε να τους καλέσουμε στο πανευφρόσυνο τραπέζι της Βασιλείας του Θεού.

Πώς θα αντικρύσουμε το παραπονεμένο βλέμμα τους κατά την ώρα της τελικής κρίσης;

Από το δελτίο «Αντιύλη», άρθρο «ΤΟ ΣΑΡΑΝΤΑΛΕΙΤΟΥΡΓΟ (ε)».

Ι. Ναός Αγ. Βασιλείου, Πρέβεζα.

Η αξία της Θείας Λειτουργίας

The post Η αξία της Θείας Λειτουργίας appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Πρώτα πρώτα, διότι αυτή η φράση περιέχει εξομολόγηση και ευχαριστία. Έπειτα, το να ζητούμε το έλεος από τον Θεό, ισοδυναμεί με το να ζητούμε τη βασιλεία Του, την οποία ο Χριστός υποσχέθηκε να δώσει σε όσους τη ζητούν, και όχι μόνο αυτήν, αλλά και όλα τα άλλα που έχουμε ανάγκη (Ματθ. 6:33)· και γι’ αυτό οι πιστοί αρκούνται σ’ αυτή τη δέηση, η οποία έχει δύναμη για όλα μαζί.

Και από πού μπορούμε να μάθουμε ότι το έλεος του Θεού σημαίνει τη βασιλεία Του;

Από εκείνα που λέγει ο Χριστός για το κατόρθωμα των ελεημόνων και για την ανταμοιβή της καλοσύνης τους που θα πάρουν από Αυτόν: αλλού λέγει ότι αυτοί θα ελεηθούν, ενώ αλλού, ότι θα κερδίσουν τη βασιλεία, σαν να είναι το ίδιο, να επιτύχεις το έλεος του Θεού ή να λάβεις τη βασιλεία Του. Διότι λέγει: «Μακάριοι οι ελεήμονες, ότι αυτοί ελεηθήσονται» (Ματθ. 5:7).

Αλλού πάλι ο Χριστός, σαν να ερμηνεύει τον εαυτό Του και να εξηγεί τι είναι να ελεηθεί κανείς, λέγει: «Θα πει ο Βασιλεύς στους από τα δεξιά Του», εννοώντας τους ελεήμονες: «Ελάτε οι ευλογημένοι του Πατέρα μου να κληρονομήσετε την ετοιμασμένη για σας βασιλεία» (Ματθ. 25:34).

Και διαφορετικά: αν μέσω των πράξεων που κάνουν οι ελεήμονες άνθρωποι, θελήσει κανείς να σκεφθεί το έργο του θείου ελέους, θα βρει ότι το θείο έλεος ισοδυναμεί ακριβώς με τη βασιλεία. Πράγματι, τι κάνουν οι ελεήμονες; «Πείνασα, λέγει, και μου δώσατε να φάγω, δίψασα και μου δώσατε να πιώ» (Ματθ. 25:35). Επομένως και ο Χριστός, εκείνους τους οποίους ελεεί, θα τους δεχθεί να λάβουν μέρος στην τράπεζά Του. Και ποια είναι αυτή; «Να τρώγετε και να πίνετε στη δική μου τράπεζα στη βασιλεία μου» (Λουκ. 22:30). Και για να δεις πόση λαμπρότητα έχει εκείνη η τράπεζα και ότι δεν είναι τράπεζα δούλων αλλά βασιλέων, μάθε ότι εκείνος ο οποίος θα υπηρετεί σε αυτή την τράπεζα είναι ο Κύριος των πάντων. Διότι λέγει: «Θα ζωστεί, θα τους βάλει να καθίσουν και θα περάσει να τους υπηρετήσει» (Λουκ. 12:37).

Επίσης ο Κύριος θα ντύσει τη γυμνότητα του ελεημένου. Δεν θα του δώσει λοιπόν βασιλική στολή; Πράγματι, θα τον ντύσει από τα οικεία και δικά Του. Και δεν υπάρχει στον Χριστό τίποτε το δουλικό, αφού είναι Βασιλεύς, όπως και σ’ εμάς δεν υπάρχει τίποτε το βασιλικό, αφού είμαστε δούλοι. Αυτό είναι το “ένδυμα του γάμου” (Ματθ. 22:12) που όσοι το φορούν πρέπει να βρίσκονται μέσα στη βασιλεία, διότι ο Βασιλεύς δε θα έχει τίποτε να τους μεμφθεί και να τους βγάλει έξω από τον νυμφώνα.

Τι άλλο ακόμη; Θα ανοίξει το σπίτι Του, θα τους βάλει μέσα και θα τους αναπαύσει. «Διότι, λέγει, ήμουν ξένος και με περιμαζέψατε» (Ματθ. 25:35). Αλλά εκείνοι που κρίθηκαν άξιοι για μια τέτοια χάρη, δεν είναι πλέον δούλοι, αλλά υιοί. Διότι λέγει: «Ο δούλος δεν μένει στην οικία αιώνια· ο υιός μένει αιώνια» (Ιω. 8:35). Οι δε υιοί είναι επίσης και κληρονόμοι, όχι μόνο της βασιλείας, αλλά και Αυτού που κατέχει τη βασιλεία· διότι λέγει: «Κληρονόμοι μεν Θεού, συγκληρονόμοι δε Χριστού» (Ρωμ. 8:17).

Έτσι, το να ζητούμε το έλεος από τον Θεό είναι το ίδιο με το να ζητούμε να επιτύχουμε τη βασιλεία Του.

Από το βιβλίο: Αγίου Νικολάου Καβάσιλα, Ερμηνεία της Θείας Λειτουργίας. Μετάφραση Αντ. Γαλίτη. Εκδόσεις Το Περιβόλι της Παναγίας, σελ. 56.

Τι σημαίνει η αίτηση του θείου ελέους

The post Τι σημαίνει η αίτηση του θείου ελέους appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Έτσι, σε κάθε λειτουργία, με την επίκληση του Αγίου Πνεύματος από τον λειτουργό ιερέα, η παντοδύναμη θεία χάρη μεταβάλλει τον άρτο και τον οίνο σε Σώμα και Αίμα Χριστού. Εμείς, λοιπόν, κοινωνώντας, πιστεύουμε ότι δεχόμαστε το Σώμα και το Αίμα του Χριστού, ολόκληρη τη θεανθρώπινη φύση του Κυρίου, δεν μπορούμε όμως να εισχωρήσουμε με το νου μας στο φοβερό και ακατάληπτο αυτό μυστήριο.

Ποια πρέπει να είναι η πνευματική κατάσταση εκείνων που κοινωνούν το Σώμα και το Αίμα του Χριστού;

Απάντηση: Ο απόστολος Παύλος παραγγέλλει: «Όποιος τρώει τον Άρτο και πίνει το Ποτήριο του Κυρίου ανάξια, γίνεται ένοχος αμαρτήματος απέναντι στο Σώμα και το Αίμα του Κυρίου. Γι’ αυτό πρέπει να εξετάζει κανείς προσεκτικά τον εαυτό του, και τότε να τρώει από τον Άρτο και να πίνει από το Ποτήριο» (Α’ Κορ. 11:27-28). Πρέπει, λοιπόν, πριν από κάθε Μετάληψη των αχράντων Μυστηρίων, να εξετάζουμε προσεκτικά την ψυχή μας και, αν διαπιστώνουμε πως έχει τον παραμικρό ρύπο αμαρτίας, να την καθαρίζουμε με τη μετάνοια· ύστερα να πλησιάζουμε στο άγιο Ποτήριο με φόβο Θεού, πίστη και αγάπη. Γιατί «όποιος τρώει τον Άρτο και πίνει τον Οίνο ανάξια,… τρώει και πίνει για την καταδίκη του» (Α’ Κορ. 11:29).

Απαραίτητη προϋπόθεση για τη συμμετοχή μας στα θεία Μυστήρια είναι και η συμφιλίωση με τους συνανθρώπους μας εκείνους, τους οποίους τυχόν πικράναμε με τη συμπεριφορά μας. «Όταν προσφέρεις το δώρο σου στον ναό», είπε ο Κύριος, «και εκεί θυμηθείς πως ο αδερφός σου έχει κάτι εναντίον σου, άφησε εκεί, μπροστά στο θυσιαστήριο του ναού, το δώρο σου, πήγαινε να συμφιλιωθείς πρώτα με τον αδερφό σου, και ύστερα έλα να προσφέρεις το δώρο σου» (Ματθ. 5:23-24).

Από το βιβλίο: Γέροντος Ευστρατίου (Γκολοβάνσκι), Απαντήσεις σε ερωτήματα χριστιανών. Ιερά Μονή Παρακλήτου, 2012. Ερωτήσεις 114, 169.

Συμμετοχή στον Μυστικό Δείπνο

The post Συμμετοχή στον Μυστικό Δείπνο appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.