«Αδελφοί, έχοντες χαρίσματα κατά την χάριν την δοθείσαν ημίν διάφορα». Πολλά και διάφορα είναι, λέει ο θείος Παύλος, τα χαρίσματα που διανέμει στους πιστούς το Άγιο Πνεύμα. Δεν τα δίνει σε όλους όλα ο Θεός, αλλά στον ένα τούτο το χάρισμα, στον άλλον εκείνο, ώστε ο καθένας να βοηθεί τον άλλο, αλλά και να έχει ανάγκη της βοηθείας του άλλου, όπως ακριβώς και στο ανθρώπινο σώμα τα διάφορα μέλη επιτελούν διάφορες αποστολές κι έτσι αλληλοβοηθούνται και αλληλοεξυπηρετούνται. Ας μη ζητεί λοιπόν εγωιστικά ο καθένας όλα τα χαρίσματα, αλλά ας αρκείται σ’ αυτά που του έδωσε ο Θεός, κι αυτά ας ασκεί και ας καλλιεργεί. «Είτε προφητείαν, κατά την αναλογίαν της πίστεως». Εκείνος π.χ. που έλαβε το χάρισμα να προφητεύει και να αποκαλύπτει το θέλημα του Θεού, ας προφητεύει σύμφωνα με το χάρισμα που του δόθηκε ανάλογα με το μέτρο της πίστεώς του. «Είτε διακονίαν, εν τη διακονία». Εκείνος που έχει το χάρισμα κάποιας εκκλησιαστικής υπηρεσίας, ας το καλλιεργεί με προθυμία. «Είτε ο διδάσκων, εν τη διδασκαλία». Εκείνος πάλι που έχει την ικανότητα να διδάσκει και να μεταδίδει στους άλλους τις χριστιανικές αλήθειες, ας ασκεί συστηματικά αλλά και ταπεινά το χάρισμα αυτό. «Είτε ο παρακαλών, εν τη παρακλήσει». Άλλος έχει το χάρισμα να παρακινεί και να προτρέπει στην εκτέλεση του αγαθού και να παρηγορεί τους πονεμένους και λυπημένους· ας μένει λοιπόν στο έργο της προτροπής και της παρηγορίας.

Αλλά πρέπει να προσέξει ο Χριστιανός και τον τρόπο, με τον οποίο ασκεί το χάρισμά του. Να μερικά παραδείγματα: «Ο μεταδιδούς, εν απλότητι». Εκείνος που μεταδίδει στους άλλους είτε υλικά είτε πνευματικά αγαθά, ας το κάνει με αφέλεια και απλότητα, χωρίς εγωισμό και επίδειξη. «Ο προϊστάμενος, εν σπουδή». Εκείνος που είναι επικεφαλής ενός οποιουδήποτε έργου, ας κάνει το έργο αυτό με προθυμία και δραστηριότητα. «Ο ελεών, εν ιλαρότητι». Κι εκείνος που δίνει ελεημοσύνη, ας τη δίνει όχι με στενοχώρια ή από ανάγκη, αλλά με χαρά και προθυμία, με αγάπη και καταδεκτικότητα.

«Η αγάπη ανυπόκριτος». Αγάπη οφείλουμε να δείχνουμε προς όλους· και πρέπει να είναι η αγάπη αυτή ειλικρινής και απαλλαγμένη από κάθε υποκρισία και ιδιοτέλεια. «Αποστυγούντες το πονηρόν». Με όλη τη δύναμη της ψυχής σας να μισείτε και να αποστρέφεστε το κακό. «Κολλώμενοι τω αγαθώ». Με όλη τη δύναμη της ψυχής σας πάλι να είστε προσκολλημένοι στο καλό. «Τη φιλαδελφία εις αλλήλους φιλόστοργοι». Σαν αδελφό να θεωρείτε ο ένας τον άλλο και αδελφική στοργή να δείχνετε μεταξύ σας. «Τη τιμή αλλήλους προηγούμενοι». Ο καθένας ας προλαβαίνει τον άλλον, όχι για να πάρει τα πρωτεία της τιμής, αλλά για να τα δώσει σ’ εκείνον. «Τη σπουδή μη οκνηροί». Για κάθε καλό έργο χρειάζεται προθυμία και επιμέλεια· ας μην είμαστε λοιπόν δυσκίνητοι και οκνηροί, αλλά δραστήριοι και ενεργητικοί. «Τω πνεύματι ζέοντες». Οι ψυχές σας να είναι πάντοτε θερμές από τη φλόγα του Αγίου Πνεύματος. «Τω Κυρίω δουλεύοντες». Με όλα αυτά να υπηρετείτε σαν πιστοί και αφοσιωμένοι δούλοι τον Κύριο.

«Τη ελπίδι χαίροντες». Η ακλόνητη ελπίδα για τα μέλλοντα αγαθά να γεμίζει τις καρδιές σας από χαρά. «Τη θλίψει υπομένοντες». Η ίδια αυτή ελπίδα ας σας δίνει δύναμη, για να δείχνετε υπομονή στις θλίψεις.

«Τη προσευχή προσκαρτερούντες». Επειδή για την κατόρθωση της αρετής και κάθε καλού έργου χρειάζεται η δύναμη και η βοήθεια του Θεού, γι’ αυτό να επιμένετε στην προσευχή, δια της οποίας θα επιτύχετε την ενίσχυση αυτή.

«Ταις χρείαις των αγίων κοινωνούντες». Υπάρχουν αδελφοί Χριστιανοί που έχουν ανάγκες διάφορες· τις ανάγκες αυτές να τις θεωρείτε σαν δικές σας ανάγκες και να σπεύδετε να βοηθήσετε τους αδελφούς σας. «Την φιλοξενίαν διώκοντες». Να είστε φιλόξενοι· και να επιδιώκετε την φιλοξενία. Μη περιμένετε να σας τη ζητήσουν οι ξένοι, αλλά προσφέρετέ την με προθυμία. «Ευλογείτε τους διώκοντας υμάς». Όχι μόνο εκείνους που σας αγαπούν, αλλά κι εκείνους που σας διώκουν, να τους ευλογείτε· να εύχεσθε και να λέτε καλά λόγια γι’ αυτούς. «Ευλογείτε και μη καταράσθε». Ποτέ ας μη βγει από το στόμα σας κατάρα και λόγος πικρός· πάντοτε και για όλους τους ανθρώπους να λέτε λόγους καλούς, λόγους αγάπης.

Από το βιβλίο: Πρωτοπρεσβ. Κωνσταντίνου Παπαγιάννη (†), ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΤΑ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΚΥΡΙΑΚΩΝ. Εκδόσεις «Το Περιβόλι της Παναγίας», Θεσσαλονίκη 2024, σελ. 133.

Τα διάφορα χαρίσματα που διανέμει το Άγιο Πνεύμα

The post Τα διάφορα χαρίσματα που διανέμει το Άγιο Πνεύμα appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Καταρχήν ας δούμε σε τι κινδυνεύουμε και από τι.

Κινδυνεύει πρώτον η πίστη μας, η χριστιανική ορθόδοξη πίστη μας. Αυτή, για την οποία αγωνίσθηκαν οι Πατέρες της Α’ Οικουμενικής Συνόδου και την οποία από γενιά σε γενιά παραλάβαμε γνήσια και ανόθευτη. Κινδυνεύει από το κύμα της απιστίας, το οποίο στις μέρες μας έχει αυξηθεί πολύ και το οποίο ζητεί να την εξαφανίσει τελείως. Κινδυνεύει και από τους αιρετικούς, τους «βαρείς λύκους», οι οποίοι επιδιώκουν να τη διαστρεβλώσουν και να τη νοθεύσουν, να μας απομακρύνουν από αυτήν και να μας αποσπάσουν «οπίσω αυτών». Κινδυνεύει και από την άγνοιά μας, διότι δεν δείχνουμε το απαιτούμενο ενδιαφέρον για να γνωρίσουμε την πίστη μας.

Αλλά κινδυνεύει και η ψυχή μας, κινδυνεύει η αρετή μας. Και ο κίνδυνος αυτός είναι επίσης αυξημένος στις ημέρες μας. Διερχόμαστε περίοδο ηθικής κρίσεως. Ο διάβολος έχει εξεγείρει όλα τα όργανά του και επιτίθεται με όλα τα μέσα εναντίον των αιωνίων ηθικών αξιών, τις οποίες προσπαθεί να κλονίσει και να καταλύσει. Ιδιαιτέρως χρησιμοποιεί την συναναστροφή, με την οποία οι διεστραμμένες αντιλήψεις μεταδίδονται σαν κολλητική ασθένεια. Χρησιμοποιεί το έντυπο· έχουν πλημμυρίσει τα περίπτερα από έντυπα αισχρά και ψυχοφθόρα. Εκμεταλλεύεται την ανάγκη της ψυχαγωγίας και οδηγεί σε κέντρα και μέσα αμαρτωλής διασκέδασης. Ακόμη και τις κυβερνήσεις των λαών εξωθεί στη λήψη μέτρων και την θέσπιση νόμων που αντιστρατεύονται στην ηθική. Ως παράδειγμα ας αναφέρουμε μόνο τους δύο πρόσφατους νόμους για τη νομιμοποίηση των αμβλώσεων και για το αυτόματο διαζύγιο.

Κινδυνεύει λοιπόν η πίστη και η αρετή μας. Και ο κίνδυνος είναι ακόμη μεγαλύτερος διότι έρχεται συγκεκαλυμμένος. Αρχίζει με την πρόφαση του εκσυγχρονισμού. Άλλαξαν οι καιροί· νέα ήθη και έθιμα· εκσυγχρονισμός της νομοθεσίας· ζητούν και από την Εκκλησία να εκσυγχρονισθεί, διότι δήθεν είναι αυστηρή και απαρχαιωμένη στις αντιλήψεις και τις απαιτήσεις της. Χρειαζόμαστε, λένε, συγχρονισμένο Χριστιανισμό, δηλαδή Χριστιανισμό της αρεσκείας μας, ο οποίος φυσικά παύει να είναι Χριστιανισμός. Οπωσδήποτε με την απατηλή αυτή τακτική ο διάβολος παρασύρει πολλούς σε υποχωρήσεις και συμβιβασμούς, μικρούς στην αρχή, μεγαλύτερους έπειτα, μέχρι την πλήρη και άνευ όρων παράδοση της ψυχής μας σ’ αυτόν.

Μπροστά στους φοβερούς αυτούς κινδύνους επιβάλλεται να αμυνθεί ο Χριστιανός. Και η άμυνα απαιτεί προσοχή. Όπλα και εφόδια έχουμε, και σύμμαχο πανίσχυρο τον Θεό. Εάν όμως δεν προσέχουμε αλλά κοιμόμαστε ανύποπτοι για τον κίνδυνο, αφήνουμε τα όπλα αχρησιμοποίητα και ο εχθρός καταλαμβάνει το οχυρό της ψυχής μας χωρίς κόπο και δυσκολία. Γι’ αυτό η Γραφή επανειλημμένως κρούει τον κώδωνα του κινδύνου. «Νήφε εν πάσι» φωνάζει ο Παύλος (Β’ Τιμ. 4:5)· και ο Πέτρος: «Νήψατε, γρηγορήσατε· ο αντίδικος υμών διάβολος ως λέων ωρυόμενος περιπατεί ζητών τίνα καταπίη» (Α’ Πέτρ. 5:8). Και ο Κύριος: «Προσέχετε εαυτοίς μήποτε βαρηθώσιν υμών αι καρδίαι εν κραιπάλη και μέθη και μερίμναις βιοτικαίς» (Λουκ. 21:34).

Προσοχή λοιπόν σε όλα. Προσοχή στις πράξεις μας και τους λόγους μας· αλλά και στις σκέψεις μας, διότι αυτές πρώτα προσβάλλει ο διάβολος. Γι’ αυτό στην Παλαιά Διαθήκη ο Θεός παραγγέλλει: «Πρόσεχε σεαυτώ, μη γένηται ρήμα κρυπτόν εν τη καρδία σου ανόμημα» (Δευτ. 15:9). Και ο Μέγας Βασίλειος ερμηνεύοντας λέει ότι είναι ευκολότερο να αμαρτήσει κανείς με την σκέψη, διότι δεν απαιτείται ούτε κόπος ούτε χρόνος.

Προσοχή από την αρχή, στις πρώτες προσβολές του πονηρού, για να μη γίνει η παραμικρή υποχώρηση· διότι, αν γίνει, θα επακολουθήσουν και άλλες και ο κίνδυνος θα αυξάνεται συνεχώς, μέχρις ότου θα είναι πλέον αδύνατη η αντιμετώπιση. Πολλοί παρασύρθηκαν και αιχμαλωτίσθηκαν εξαιτίας μικρών αρχικών απροσεξιών, ιδίως νέοι. Ένα τσιγάρο, ένα ποτό, μία όχι καλή συναναστροφή, αθώες δήθεν σχέσεις με το άλλο φύλο. Έπειτα; Μέθη, χαρτοπαίγνιο, ναρκωτικά, ηθικό κατρακύλισμα, πλήρης παράδοση στην αμαρτία.

Είναι γνωστό πώς κατελήφθη η Κωνσταντινούπολη από τους Τούρκους. Η πόλη ήταν οχυρωμένη· οι υπερασπιστές της ηρωικοί. Οι έφοδοι του Μωάμεθ αποκρούονταν· το ηθικό των αμυνομένων αναπτερωνόταν. Μία όμως μικρή πύλη, η Κερκόπορτα, είχε μείνει, άγνωστο πώς, ανοικτή και αφρούρητη. Από αυτήν εισήλθαν οι Τούρκοι.

Ας προσέξουμε να μη χάσουμε κατά παρόμοιο τρόπο τον θησαυρό μας, την ψυχή μας, την οποία ο Κύριος «περιεποιήσατο δια του ιδίου αίματος» (Πραξ. 20:28). Οι κίνδυνοι είναι πολλοί και μεγάλοι· αλλά και η βοήθεια του Κυρίου πολύ μεγαλύτερη. Αν προσέχουμε κι εμείς, η νίκη μας θα είναι βέβαιη. Ο θησαυρός της πίστεως και της ψυχής μας δεν θα πέσει στα χέρια του εχθρού. Λοιπόν, παντοτινό σύνθημά μας ας έχουμε: «Προσέχετε… γρηγορείτε».

Από το βιβλίο: Πρωτοπρεσβ. Κωνσταντίνου Παπαγιάννη (†), ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΤΑ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΚΥΡΙΑΚΩΝ. Εκδόσεις «Το Περιβόλι της Παναγίας», Θεσσαλονίκη 2024, σελ. 91.

«Προσέχετε… γρηγορείτε» – Κυριακή 318 Πατέρων Α’ Οικ. Συνόδου

The post «Προσέχετε… γρηγορείτε» – Κυριακή 318 Πατέρων Α’ Οικ. Συνόδου appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Είναι η δεύτερη φορά που συλλαμβάνονται οι απόστολοι. Την πρώτη δέχθηκαν απειλές· τη δεύτερη φυλακίζονται· την τρίτη θα τους δείρουν. Γιατί; «Δια το διδάσκειν αυτούς τον λαόν και καταγγέλλειν εν τω Ιησού την ανάστασιν των νεκρών» (Πραξ. 4:2). Είναι η αρχή των διωγμών κατά της Εκκλησίας. Μετά από λίγο θα χυθεί και αίμα, το αίμα του πρωτομάρτυρος Στεφάνου. Θα επακολουθήσουν φοβεροί και φρικτοί διωγμοί, στους οποίους θα χυθούν ποταμοί αιμάτων και εκατομμύρια ανθρώπων θα βασανισθούν και θα θανατωθούν διότι ομολογούν τον Χριστό. Διωγμοί από Ιουδαίους και από εθνικούς. Διωγμοί με όπλα, με βάσανα, αλλά και με νόμους, με τον λόγο και τη γραφίδα· διασυρμός και πολεμική κατά της Εκκλησίας, άλλοτε ηπιότερη και συγκεκαλυμμένη, άλλοτε σφοδρή και απροκάλυπτη. Συνεχίσθηκαν δε και συνεχίζονται πάντοτε οι διωγμοί, διότι δεν έπαυσε ούτε θα παύσει ο αρχηγός της πονηρίας, ο εχθρός της σωτηρίας μας, να εξεγείρει τα όργανά του κατά του οργανισμού της σωτηρίας: άλλοτε τους Ρωμαίους αυτοκράτορες, άλλοτε άλλους άρχοντες, άλλοτε δήθεν διανοουμένους και επιστήμονες, άλλοτε σκοτεινά συγκροτήματα, όπως στις ημέρες μας τη Μασονία και τον Χιλιασμό.

Σκοπός των διωγμών; Η διάλυση, η εξαφάνιση της Εκκλησίας. Επιτεύχθηκε; Κάθε άλλο. Στον μακραίωνα αυτό πόλεμο ηττημένη δεν είναι η Εκκλησία αλλά οι εχθροί της. Η Εκκλησία είναι η νικήτρια. Το ομολογούν φίλοι και εχθροί. Έτσι ο ιερός Χρυσόστομος λέει: «Οι πολεμήσαντες απώλοντο, αύτη δε υπέρ τον ουρανόν αναβέβηκεν». Ο δε Βολταίρος, συγκρίνοντας τον Χριστιανισμό με τις άλλες θρησκείες, παρατηρεί ότι «μόνος ο Χριστιανισμός έμεινε επί ποδός… αναλλοίωτος όπως ο Θεός που τον ίδρυσε». Οι δε σύγχρονοι διώκτες στη Ρωσία ομολογούν ότι μετά από 60 χρόνια διωγμών δεν κατόρθωσαν να ξεριζώσουν την πίστη· και ούτε βέβαια θα το κατορθώσουν.

Τι μαρτυρούν αυτά; Τι άλλο παρά την θεία καταγωγή της Εκκλησίας; Ο σοφός Γαμαλιήλ είπε προς το συνέδριο που δίκαζε τους αποστόλους: «Προσέχετε εαυτοίς επί τοις ανθρώποις τούτοις τι μέλλετε πράσσειν… ότι εάν η εξ ανθρώπων η βουλή αύτη ή το έργον τούτο, καταλυθήσεται· ει δε εκ Θεού εστιν, ου δύνασθε καταλύσαι αυτό, μή ποτε και θεομάχοι ευρεθήτε» (Πραξ. 5:35,38-39). Συνέβη το δεύτερο: η Εκκλησία δεν καταλύθηκε, διότι την ίδρυσε και την προστατεύει και την κυβερνά ο νικητής του θανάτου, ο Υιός του Θεού του ζώντος. Νίκησε τον θάνατο· και δεν θα νικούσε τους ανθρώπους;

Η μελέτη της πάλης αυτής και του αποτελέσματός της είναι πολύ επίκαιρη και διδακτική για όλους μας. Επίκαιρη, διότι και σήμερα διεξάγεται πόλεμος κατά της Εκκλησίας· σε άλλες μεν χώρες φανερός και κηρυγμένος· στη δική μας δε ακήρυκτος και ύπουλος. Δεν κλείσθηκαν μεν οι ναοί και δεν απαγορεύεται σε κανέναν το θρήσκευμα· καταβάλλεται όμως συστηματική προσπάθεια με τη διάδοση αθεϊστικών και αντιχριστιανικών ιδεών, με τη μεγαλοποίηση και διαπόμπευση των σφαλμάτων των Χριστιανών και μάλιστα των κληρικών, με τον διασυρμό και την ειρωνεία των ανθρώπων που θρησκεύουν και με πλήθος άλλα μέσα να καταρρακωθεί το κύρος της Εκκλησίας και να πεισθούν οι οπαδοί της να την εγκαταλείψουν. Και μπροστά στον πόλεμο αυτό πολλοί μεν, είτε διότι πείθονται ότι η Εκκλησία είναι πλέον ετοιμοθάνατη είτε από δειλία και καιροσκοπία, προσχωρούν στο αντίπαλο στρατόπεδο· οι δε πιστοί και ευσεβείς είναι φυσικό να πονούν και να θλίβονται για την κατάσταση αυτή.

Αλλά ας προσέξουμε όλοι το αποτέλεσμα των μέχρι τώρα διωγμών. Ας το προσέξουν πρώτα όσοι πολεμούν την Εκκλησία, για να μην επαίρονται νομίζοντας ότι θα πετύχουν ό,τι δεν πέτυχαν οι προηγούμενοι διώκτες. Θα πάθουν ό,τι έπαθαν κι εκείνοι, αν δεν μετανοήσουν: θα συντριβούν· διότι «ο πεσών επί τον λίθον τούτον συνθλασθήσεται· εφ’ ον δ’ αν πέση, λικμήσει αυτόν» (Ματθ. 21:44).

Ας το προσέξουν δεύτερον οι δειλοί και λιποτάκτες Χριστιανοί, οι οποίοι φοβούνται ήττα της Εκκλησίας και αυτομολούν προς την παράταξη των διωκτών ή υποστέλλουν τη σημαία τους, φοβούμενοι να εκδηλωθούν ως Χριστιανοί. Ας μη νομίζουν ότι θα βρεθούν μεταξύ των νικητών· η Εκκλησία θα είναι η νικήτρια, αυτοί δε οι ηττημένοι.

Ας το προσέξουμε τέλος τα πιστά μέλη της Εκκλησίας, για να μη παρασυρθούμε κι εμείς από τον εναντίον της πόλεμο ούτε να πέσουμε σε μελαγχολία και απελπισία για τις φαινομενικές επιτυχίες των εχθρών της και για την πτώση πολλών μελών της. Οι επιτυχίες των εχθρών είναι επιφανειακές και προσωρινές. Οσοιδήποτε δε κι αν αποσκιρτήσουν από την Εκκλησία, δεν πρέπει να φοβούμαστε. Η νίκη μίας παρατάξεως δεν εξαρτάται από την αριθμητική υπεροχή της αλλά από την ποιότητα των μαχητών και από το αγωνιστικό τους φρόνημα. Αυτό ισχύει πολύ περισσότερο για την Εκκλησία, η οποία έχει στο πηδάλιό της τον Χριστό.

Ας μη δειλιάζουμε λοιπόν κι ας μην απελπιζόμαστε. Η νίκη ανήκει πάντοτε στην Εκκλησία. «Αύτη εστίν η νίκη η νικήσασα τον κόσμον, η πίστις ημών» (Α’ Ιω. 5:4). Ας μένουμε πάντα πιστά, ζωντανά και αγωνιστικά μέλη της Εκκλησίας, για να αξιωθούμε να μετάσχουμε και στον αιώνιο θρίαμβό της.

(Άγιοι Απόστολοι 29/4/1979)

Από το βιβλίο: Πρωτοπρεσβ. Κωνσταντίνου Παπαγιάννη (†), ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΤΑ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΚΥΡΙΑΚΩΝ. Εκδόσεις «Το Περιβόλι της Παναγίας», Θεσσαλονίκη 2024, σελ. 27.

Ο πόλεμος κατά της Εκκλησίας – Κυριακή του Θωμά

The post Ο πόλεμος κατά της Εκκλησίας – Κυριακή του Θωμά appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.

Άπειρη και ανεξιχνίαστη είναι η σοφία του Θεού. Κανένας άνθρωπος, όσο σοφός και αν είναι, δεν μπόρεσε ούτε θα μπορέσει ποτέ να την εξιχνιάσει. Για να μας βοηθήσει να το συνειδητοποιήσουμε αυτό, ο συγγραφεύς μάς θέτει διάφορα ερωτήματα, φέρνοντας κάποια παραδείγματα από τον υλικό κόσμο.

«Άμμον θαλασσών και σταγόνας υετού και ημέρας αιώνος τις εξαριθμήσει;» (1:2). Ποιος μπορεί να μετρήσει τους κόκκους της άμμου που βρίσκεται στις απέραντες θάλασσες; Ποιος μπορεί να μετρήσει τις σταγόνες της βροχής ή τις ημέρες των ατέλειωτων αιώνων; «Ύψος ουρανού και πλάτος γης και άβυσσον και σοφίαν τις εξιχνιάσει;» (1:3). Ποιος θα μπορέσει ποτέ να εξερευνήσει το ύψος του ουρανού, το πλάτος της γης και το βάθος της θαλάσσης; Αν λοιπόν τα μυστήρια του υλικού κόσμου δεν είναι ικανός ο άνθρωπος να εξιχνιάσει, πώς είναι δυνατόν να εξερευνήσει και να συλλάβει τη σοφία του Θεού; «Ρίζα σοφίας τίνι απεκαλύφθη; και τα πανουργεύματα αυτής τις έγνω;» (1:6). Η ρίζα και η πηγή της σοφίας, που είναι ο Θεός, σε ποιον άνθρωπο φανερώθηκε; Και ποιος εγνώρισε τα σοφά της σχέδια και τις επινοήσεις της; «Επιστήμη σοφίας τίνι εφανερώθη; και την πολυπειρίαν αυτής τις συνήκε;» (1:7). Η απέραντη και βαθιά γνώση της σοφίας σε ποιον φανερώθηκε; Και ποιος εγνώρισε τον πλούτο της πολυγνωσίας της; Είναι αδύνατο να αποκτήσει κανείς ολόκληρη την ανθρώπινη σοφία· και γι’ αυτό έχουν δημιουργηθεί τόσες επιστήμες και κλάδοι επιστημών και ειδικότητες και υποειδικότητες· και ο κάθε άνθρωπος, παρ’ όλες τις προσπάθειες και τους κόπους του, αποκτά μόλις ένα μικρό μέρος από το σύνολο των ανθρωπίνων γνώσεων. Και πώς λοιπόν θα κατορθώσει να γνωρίσει και να εξιχνιάσει την άπειρη σοφία του Θεού;

Ας μη θέλουμε λοιπόν να εισδύσουμε στον απέραντο βυθό της σοφίας του Θεού. Ας αρκούμαστε σε όσα ο Θεός μας απεκάλυψε και σε όσα με τη βοήθειά του μπορούμε να ανακαλύψουμε και να μάθουμε. Ας έχουμε όμως εμπιστοσύνη απόλυτη στη σοφία του Θεού. Για τον Θεό δεν υπάρχουν προβλήματα άλυτα. Η σοφία του βρίσκει για το καθένα την κατάλληλη λύση. Και κάθε ενέργεια του Θεού βασίζεται στη σοφία του. Γι’ αυτό ας μην απορούμε και ας μην αγανακτούμε, όταν κάποιες ενέργειές του που αναφέρονται σ’ εμάς μας φαίνονται σκληρές και ανεξήγητες, όπως π.χ. μια αρρώστια, ένας θάνατος, μια θεομηνία, ένας πόλεμος. Ο Θεός, που τα επιτρέπει, έχει τον σκοπό του και τα εντάσσει μέσα στο γενικό σχέδιό του, που είναι η σωτηρία του κόσμου. Ας τα δεχόμαστε με εμπιστοσύνη στην πανσοφία του και ας τον δοξάζουμε για όλα. «Δόξα τω Θεώ πάντων ένεκεν», συνήθιζε να λέει ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος.

Σοφία  ονομάζεται και ο μονογενής Υιός του Θεού. Και ο συγγραφεύς (του βιβλίου «Σοφία Σειράχ»), όταν ομιλεί για τη σοφία του Θεού, εννοεί όχι μόνο την ιδιότητα της πανσοφίας του Θεού, αλλά και τον Υιό του Θεού. Αυτόν πρέπει να εννοήσουμε, όταν τον ακούμε να λέει: «Προτέρα πάντων έκτισται σοφία» (1:4). Πριν απ’ όλα δηλαδή τα δημιουργήματα του Θεού γεννήθηκε η Σοφία. Και ο Σολομών στις Παροιμίες παρουσιάζει τη Σοφία του Θεού να λέει: «Κύριος έκτισέ με αρχήν οδών αυτού εις πάντα τα έργα αυτού· προ του αιώνος εθεμελίωσέ με, προ δε πάντων των βουνών γεννά με» (Παροιμ. 8:22). Δηλαδή ο Κύριος με έκτισε ως πρώτο απ’ όλα τα έργα του, με εθεμελίωσε πριν αρχίσει ο χρόνος, και με εγέννησε πριν δημιουργηθούν όλα τα βουνά.

Είναι φανερό ότι και στα δύο αυτά χωρία εννοείται ο Υιός του Θεού, ο οποίος, όπως λέμε στο Σύμβολο της πίστεως, γεννήθηκε από τον Πατέρα «προ πάντων των αιώνων». Σε αυτόν επίσης αναφέρεται και το «μετ’ αυτού εστιν εις τον αιώνα» (1:1), που μας θυμίζει την αρχή του κατά Ιωάννην Ευαγγελίου: «Εν αρχή ην ο Λόγος, και ο Λόγος ην προς τον Θεόν, και Θεός ην ο Λόγος. Ούτος ην εν αρχή προς τον Θεόν» (Ιω. 1:1-2). Ο Υιός του Θεού ήταν και είναι πάντοτε ενωμένος αχώριστα με τον Θεό Πατέρα και φυσικά και με το Άγιο Πνεύμα. Και όταν για τη δική μας σωτηρία προσέλαβε φύση ανθρώπινη, δεν έπαυσε να είναι ενωμένος με τον Πατέρα. Γι’ αυτό ψάλλουμε στην εορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου: «Ο συναΐδιος Λόγος του προανάρχου Πατρός, μη χωρισθείς των άνω, νυν επέστη τοις κάτω» (γ’ στιχηρό των αίνων του Ευαγγελισμού). Το πώς έγινε αυτό είναι βέβαια από τα μυστήρια της πανσοφίας του Θεού, τα οποία, όπως είπαμε, αδυνατούμε να εξιχνιάσουμε. Το βέβαιο είναι ότι έγινε «δι’ ημάς τους ανθρώπους και δια την ημετέραν σωτηρίαν». Και αυτό είναι η μεγαλύτερη δωρεά και ευεργεσία του Θεού, για την οποία οφείλουμε να τον ευγνωμονούμε βαθιά και να τον ευχαριστούμε ακατάπαυστα.

Από το βιβλίο: Πρωτοπρεσβυτέρου Κωνσταντίνου Παπαγιάννη, ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΤΗ ΣΟΦΙΑ ΣΕΙΡΑΧ. Εκδόσεις «Το Περιβόλι της Παναγίας», Θεσσαλονίκη 2019, σελ. 19.

Η σοφία του Θεού και ο Υιός του Θεού

The post Η σοφία του Θεού και ο Υιός του Θεού appeared first on Κοινωνία Ορθοδοξίας.